« فَمَنْ يَأْتِيكُمْ بِماءٍ مَعِينٍ » ؛ يعنى چه كسى علم امام را نزد شما مىآورد . » « 1 » استعارهء آب گوارا براى دانش سودمند و به ويژه علم مستند به وحى - كه ويژهء پيامبر يا وصى پيامبر مىباشد - امرى شناخته شده است . همان گونه كه آب ، اساس حيات مادى و موجب امكان‌پذير شدن زندگى سالم مىباشد ، دانش سودمند و علم شريعت اساس حيات معنوى سعادت‌مند و آرامش‌بخش است . « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اسْتَجِيبُوا لِلَّهِ وَ لِلرَّسُولِ إِذا دَعاكُمْ لِما يُحْيِيكُمْ » « 2 » ؛ « اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد ، چون خدا و پيامبر ، شما را به چيزى فراخواندند كه به شما حيات مىبخشد ، آنان را اجابت كنيد . » بنابراين در اين جا ، مفهوم كلى آب - كه منشأ حيات است - در نظر گرفته شده است كه شامل علم نيز مىگردد ؛ تا هم حيات مادى و هم حيات معنوى را دربرگيرد . خداوند مىفرمايد : « فَلْيَنْظُرِ الْإِنْسانُ إِلى طَعامِهِ » « 3 » ؛ « انسان بايد به غذاى خويش بنگرد » ؛ يعنى به غذاى خود ، نيك بنگرد كه چگونه طبيعت ، آن را آماده كرده است و عواملى در فراهم ساختن آن تلاش كرده‌اند ؛ تا ميزان فضل خداى تعالى بر بندگان را بشناسد . [ م / 54 ] با اين حال ، ثقة الاسلام كلينى با اسناد خود به زيد شحّام ، روايت كرده است كه وى از امام جعفر بن محمد صادق عليه السلام پرسيد : « غذاى انسان چيست ؟ » حضرت فرمود : « علم او كه آن را فرامىگيرد [ و بايد نيك بنگرد كه ] آن را از چه كسى دريافت مىكند . » « 4 » مناسبت [ بين غذا و علم ] آشكار است ؛ زيرا علم ، غذاى روح است كه بايد در فراگيرى آن احتياط و دقت كرد تا از منابع اصيل گرفته شود ؛ به ويژه در مورد علم شريعت و احكام دين .

--> ( 1 ) . تأويل الآيات ، ج 2 ، ص 708 . آيهء ياد شده ، آيهء 30 سورهء ملك ( 67 ) مىباشد . ( 2 ) . انفال ( 8 ) 24 . ( 3 ) . عبس ( 80 ) 24 . ( 4 ) . تفسير البرهان ، ج 8 ، ص 214 ؛ كافى ، ج 1 ، ص 49 و 50 .