الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ » يك آيه است . » « 1 » [ 1 / 267 ] ابو عبيد ، ابن سعد در الطبقات ، ابن ابى شيبه ، احمد ، ابو داوود ، ابن خزيمه ، ابن انبارى درمصاحف ، دارقطنى ، حاكم - در حالى كه اين روايت را صحيح دانسته است - بيهقى ، خطيب و ابن عبد البر ، هر دو ، در كتاب المسأله ، از امّ سلمه روايت كرده‌اند كه وى گفت : « پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم اين گونه مىخواند : « بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ . الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ . . . » تا مىرسيد به « وَ لَا الضَّالِّينَ » . حضرت قرائت خود را آيه آيه ، قطع مىكرد و آنها را شمرده مىخواند و « بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ » را [ يك آيه ] مىشمرد ، ولى « عَلَيْهِمْ » را نمىشمرد . » « 2 » مقصودش از ين كه « عَلَيْهِمْ » را نمىشمرد ، آن است كه حضرت « صِراطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ » را يك آيه به شمار نمىآورد و قرائت خود را در اين قسمت قطع نمىكرد . اين ، ردّى است بر كسى كه اين بخش را يك آيه پنداشته است تا هفت آيهء سوره ، بدون « بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ » كامل گردد . در مصحف‌ها نيز چنين ثبت شده و در قرائت مشهور ، آيهء هفتم ، همان « صِراطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَ لَا الضَّالِّينَ » است و بسمله ، آيهء اول سوره در نظر گرفته شده است . [ 1 / 268 ] ابن انبارى در مصاحف از امّ سلمه روايت كرده است : « رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم اين گونه قرائت كرد : « بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ . الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ . الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ . مالِكِ يَوْمِ الدِّينِ . إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَ إِيَّاكَ نَسْتَعِينُ . اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ . صِراطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَ لَا الضَّالِّينَ » و فرمود : " اينها هفت

--> ( 1 ) . الدرّ ، ج 1 ، ص 12 ؛ دارقطنى ، ج 1 ، ص 311 ؛ بيهقى ، ج 2 ، ص 45 ؛ كنز العمّال ، ج 2 ، ص 296 و 297 ؛ ابن كثير ، ج 1 ، ص 10 ، با اين عبارت : « بيهقى از على عليه السلام ، ابن عباس و ابو هريره روايت كرده است كه آنان عبارت : « سَبْعاً مِنَ الْمَثانِي » در آيه را به فاتحه تفسير كرده و گفته‌اند : بسمله آيهء هفتم آن است . » ( 2 ) . الدرّ ، ج 1 ، ص 19 ؛ فضائل القرآن ، ص 74 ؛ الطبقات ، ج 1 ، ص 376 ؛ المصنّف ، ج 2 ، ص 402 ؛ مسند احمد ، ج 2 ، ص 302 ؛ ابو داوود ، ج 2 ، ص 248 ؛ ابن خزيمه ، ج 1 ، ص 248 و 249 ؛ دارقطنى ، ج 1 ، ص 306 ؛ حاكم ، ج 1 ، ص 232 ؛ بيهقى ، ج 2 ، ص 44 ؛ ابو الفتوح ، ج 1 ، ص 47 .