پيامبر صلّى اللّه عليه وآله خواستند تا اجازه فرمايد براي پدران مشرك خود طلب استغفار كنند . آن‌گاه اين آية نازل شد وبه طور صريح از اين كار منع نمود « 1 » . نمونهء سوم : گفته‌اند : سه آيهء نخست سورهء يوسف مدنى است . جلال الدين سيوطى اين نظر را سست مىداند ، ولى عجيب است كه شخصيتى مانند أبو عبد اللّه زنجانى آن را پذيرفته « 2 » . در استدلال به اين كه اين چند آية مدنى است گفته‌اند : چون كفار مكة از يهود خواستند كه در مدينه دربارهء يوسف از پيامبر صلّى اللّه عليه وآله سؤال كنند ، اين سه آية نازل شد . در صورتي كه وقتي تمام داستان قبلا در مكة نازل شده است معنا ندارد كه مقدمهء آن در مدينه نازل شده باشد . البتة ممكن است بگوييم بر عكس ، يهود از كفار ومشركين مكة خواستند كه دربارهء داستان يوسف عليه السّلام بپرسند وآنان پرسيدند واين سوره نازل شد . أسباب نزول در اهميت شناخت أسباب نزول يا شأن نزول بايد گفت : همان گونه كه مىدانيم قرآن ، تدريجي ودر مناسبت‌هاى مختلف نازل شده است . بر حسب اقتضا اگر حادثه‌اى پيش مىآمد يا مسلمانان دچار مشكلى مىشدند ، يك يا چند آية وأحيانا يك سوره براي رفع مشكل نازل مىگرديد . پرواضح است كه آيات نازل‌شده در هر مناسبتى ، به همان حادثه ومناسبت نظر دارد . پس اگر ابهام يا اشكالى در لفظ يا معناى آية پديد آيد ، با شناخت آن حادثه يا پيشامد ، رفع اشكال مىكرد . در نتيجة براي دانستن معنا وتفسير كامل هر آية ، بايد به شأن نزول آن رجوع كرد تا كاملا موضوع روشن شود . پس شأن نزول مىتواند قرينه‌اى باشد تا دلالت آية را تكميل كند وبدون آن ، دلالت آية ناقص مىماند . مثلا در مورد آيهء « إِنَّ الصَّفا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعائِرِ اللَّهِ فَمَنْ حَجَّ الْبَيْتَ أَوِ اعْتَمَرَ فَلا جُناحَ عَلَيْهِ أَنْ يَطَّوَّفَ بِهِما . . . » « 3 » اشكال شده است كه سعى ميان دو كوه صفا ومروه در حج وعمره از أركان است ، چرا به لفظ « لا جناح » « 4 » تعبير شده است ؟

--> ( 1 ) تفسير طبرسى ؛ ج 5 ، ص 76 . ( 2 ) ر . ك : الاتقان ؛ ج 1 ، ص 15 . تاريخ القرآن ؛ ص 28 . ( 3 ) بقره 2 : 158 . ( 4 ) جناح معرّب گناه است .