خدا ، قلعه‌هاى مردم و زينت فرمانروايان و عزت دين و راههاى امنيتند ، و امور مردم بدون آنان اداره نمىشود ، و نيز امور سپاهيان نظام نمىپذيرد جز به آنچه خداى متعال از خراج براى ايشان قرار داده است كه بوسيله‌ى آن براى جهاد با دشمنان نيرومند مىشوند و براى اصلاح امور خود و رفع نيازمنديهاشان بر آن تكيه دارند ، و نيز امور اين دو صنف درست نمىشود جز به صنف سوّم كه قضات و كارگزاران و دبيران باشند . . و امور همه‌ى اينها قوام نمىيابد جز به بازرگانان و صنعتكاران . « 1 » ازاين‌روايت استفاده مىشود كه تجارت و صنعت و كسب مال و ثروت مطلوب است زيرا فوائد و مصالحى بر آن مترّتب مىشود كه قطعا از نظر شارع مقدّس مطلوب و لازمند . 14 - و نيز آن گرامى فرموده است : « از اموال خود با پرداختن زكات مراقبت كنيد » « 2 » ازاين‌روايت در مىيابيم كه مراقبت از مال مطلوب است و زكات وسيله‌يى است براى آن ، و اين موضوع با ارشادى بودن « امر » در روايت منافاتى ندارد . 15 - امام صادق عليه السلام در حديثى مىفرمايد امير مؤمنان به « موالى » - مسلمانان غير عرب‌فرمود : « تجارت كنيد خداوند بركتتان دهد ، من از رسول خدا صلى اللّه عليه و آله شنيدم كه مىفرمود روزى ده قسمت است ، نه قسمت در تجارت و يك

--> ( 1 ) - نهج البلاغه ج 3 ص 100 ( چاپ مصرمطبعة الاستقامه ) . ( 2 ) - نهج البلاغه ج 3 ص 186