ولى مرحوم مظفر رحمهم اللّه مىفرمايند : حقيقت مطلب روشن شد و وجه تسميه چندان مهمّ نيست . 3 . اصناف مواضع مطلب سوم راجع به انواع و اقسام مواضع است . به‌طور كلّى هدف از به كار بردن مواضع و قواعد عامّه ، در باب جدل و مطالب جدليّه دو امر است . يا اثبات يك وضع و رأى كه وظيفهء مجيب است و يا ابطال يك وضع كه كار شخص سائل است پس مواضع جدليّه كلّا مربوط به اثبات يا ابطال هستند ، مصنف مىفرمايد : اين مطلب به‌همين اندازه خيلى كلّى است و ما براى تسهيل امر در حفظ اين مواضع و به خاطر سپردن آن‌ها ناچاريم از تصنيف و صنف‌صنف كردن آن‌ها تا هر صنفى از آن‌ها را در جاى خود و عند الحاجة به كار بنديم . در مقام تصنيف مىگوييم : موضوع قضاياى جدليّه هميشه كلّى هستند ( نوع ، فصل ، جنس و . . . چون قضاياى شخصيّه موضوع بحث منطقى نيست ) . امّا محمولات كه اين تقسيم‌بندى براساس آن است و در كلّيّه قضايا محمول كلّى است مىگوييم : تقسيم‌بندى محمولات كليّه در باب كليّات خمس به‌گونه‌اى بود و اجمال مطلب اين‌كه : كلّى محمول و مقول بر شيىء يا ذاتى موضوع است و يا عرضى . اگر ذاتى باشد يا تمام ذات شيىء بر آن حمل مىشود مثل « الانسان انسان » يا « حيوان ناطق » و يا بعض ذاتيّات ، آن هم يا جزء مشترك است مثل « الانسان حيوان » و يا جزء مختصّ است مثل « الانسان ناطق » و اگر عرضى باشد يا عرضى خاصّه است و يا عرضى عامّ ، اوّلى مثل « الانسان ضاحك » و دومى مثل « الانسان ماش » و . . . پس محمولات پنج قسم پيدا كرد . ولى تقسيم‌بندى در باب جدل ( در ما نحن فيه ) به گونهء ديگرى است و آن اين‌كه : به‌طور كلّى هنگامى كه ما نوعى از انواع ( مثلا انسان ) را موضوع قرار داده و محمولى از محمولات را بر آن حمل مىكنيم يا اين است كه آن محمول ، مساوى با اين موضوع است ( يعنى جامع افراد موضوع است و بر تمام افراد و مصاديقى كه موضوع ، صادق است و يا امكان صدق دارد ، محمول نيز صادق است و متقابلا بر تمام افرادى كه محمول صادق است يا امكان صدق دارد ، موضوع نيز صادق است و ميان آن دو از نسب اربع ، نسبت تساوى كلّى برقرار است ) و يا مساوى نيست . قسم اوّل كه محمول