تنبيه سوّم تنبيه سوّم از تنبيهات استصحاب دربارهء اقسام استصحاب كلّى است . گاهى متيقّن يا مستصحب فرد خاص و شخص است و گاهى كلى و عام است . مرحوم آخوند بحث را با استصحاب حكم شروع مىكنند و مىفرمايد كه : متيقن گاهى خصوص يكى از احكام شرعيّه است ؛ مثلا خصوص وجوب جمعه را استصحاب مىكنيم و گاهى عام و كلى و قدر مشترك ميان دو حكم است ، مثل رجحان كه ميان وجوب و استحباب مشترك است و مرجوحيّت كه ميان حرمت و كراهت مشترك است . يا قدر جامع ميان چند حكم است ، مثل جواز به معناى اعم كلمه كه مشترك ميان وجوب و استحباب و اباحه و كراهت است و در پايان تنبيه ثالث استصحاب در موضوع يا متعلّق را هم مطرح مىكنند ؛ ولى شيخ اعظم در رسائل از آغاز ، بحث را كلّى مطرح كرده‌اند و همين روش صحيح است و به قول مرحوم مشكينى ، وجهى ندارد كه عنوان بحث را به استصحاب احكام اختصاص دهيم . . . به‌هرحال بحث در اين است كه گاهى استصحاب در مورد خاص جارى مىشود ؛ مثلا وجوب جمعه ، حرمت مايع ، حيات زيد ، وجود زيد در منزل و . . . كه فعلا مورد بحث ما نيست و اگر اركان استصحاب تمام باشد و اثر شرعى هم داشته باشد ، حتما جارى مىشود . و گاهى استصحاب در كلّى و عام و قدر جامع جارى مىشود كه اين سه قسم دارد . 1 - استصحاب كلّى قسم اوّل : آن است كه فرد خاصّى ( مثلا زيد ) در منزل موجود شد و در ضمن آن و بلكه به عين وجود او ، كلّى انسان هم در دار محقّق شد . پس از مدّتى شك در بقاء كلّى پيدا مىكنيم و منشأش شك در بقاء همان خاص و فرد معيّن ( زيد ) است كه آيا زيد كماكان در منزل است تا كلّى انسان هم موجود باشد يا از منزل خارج شد و كلّى انسان