و مىگوئيم ان‌شاءالله آن اجزاء سابقه همچنان بر اين قابليت انضمام باقى هستند و يا استصحاب عدم رافع [ به قول مرحوم آشتيانى ] جارى مىكنيم يعنى مىگوئيم قبل از اين امر كه چيزى رافع هيئت اتصاليه نبود پس از اين هم ان‌شاءالله رافعى نيامده و يا از استصحاب وجودى بقاء هيئت اتصاليه صلاتى مدد مىگيريم و نتيجه مىگيريم كه پس از اين مرحله هم همچنان امر به اتمام باقى است پس بايد ادامه داده و عمل را به پايان بريم . قوله : و هذا الكلام : البته كليه استصحابات مذكور قابل خدشه است از اين حيث كه استصحاب بقاء قابليت اصل مثبت است چون اثرش اينست كه پس با انضمام اجزاء لا حقه مجموع به‌نحوىكه مطلوب مولى است در خارج تحقق مىيابد پس اعاده و استيناف لازم نيست و نيز استصحاب عدم رافع با دو واسطه اثر شرعى دارد يكى بقاء قابليت و ديگرى حصول الكل و هر دو امر خارجى هستند . و امّا استصحاب بقاء هيئت اتصاليه اشكالش اينست كه اگر منظور هيئت اتصاليه مجموع است كه هنوز حاصل نشده فكيف يستصحب و اگر منظور هيئت اتصاليه اجزاء سابقه است كه مشكوك نيست . . . قوله : الّا ان : منتها از آن رهگذر كه ما از روز اول در باب استصحاب بنا را بر تسامح عرفى گذاشته‌ايم و نه بر دقت عقلى از اين اعتراضات مىتوانيم جواب دهيم به اينكه دو استصحاب اول اگرچه اصل مثبت هستند و لكن واسطه خفيه است و مانعى از جريان نيست و در استصحاب سوّم هم مىگوئيم : اگرچه هيئت اتصاليه كل هنوز در خارج به فعليت نرسيده ولى چنان كه در باب زمان و امور تدريجيه گفته آمد وجود كل شىء بحسبه و عرفا در اين‌گونه موارد به صرف تحقّق اول جزء از اين امر مىگويند فلانى مشغول نماز شد يا در حال نماز است