على محمدى خراسانى
65
شرح رسائل (فارسى)
ترتيب حين العمل نيست آرى بعد از اتيان مجموع معلوم مىگردد ولى آن كافى نيست هذا كلّه راجع به انجام عمل در وقت مشترك است ولى در وقت مختص طريقه دوّم كلا باطل است لاصالة عدم الامر . 4 - هر دو عمل متناوب را تلفيقا انجام دهيم ولى تلفيق غير مسانخ بر خلاف فرض دوّم مثلا ظهر را قصرا سپس عصر را اتماما سپس ظهر را اتماما سپس عصر را قصرا بجا آوريم . در اينجا نماز عصر معلوم البطلان است زيرا كه اجمالا مىدانيم كه يا رعايت ترتيب نشده پس عصر باطل است و يا عصر واقعى را انجام ندادهايم و مرحوم شيخ در يك كلام مىفرمايند : لاصالة عدم الامر يعنى شك دارى كه عصر تمام را كه پس از ظهر قصر مىخوانى امر دارد يا نه الاصل عدم الامر پس ورود در عصر تشريع است و حق ورود نداريم . ( بحث دوّم يا اقلّ و اكثر ) قوله : الثانى . . . تا به حال در رابطه با علم اجمالى و شبهات وجوبيّه در مقام اوّل بحث شد يعنى راجع به دوران بين المتباينين و اينك وقت آن رسيده كه پيرامون علم اجمالى و دوران ميان اقلّ و اكثر بحث كنيم ، همانطورىكه قبلا گفتيم اقل و اكثر هميشه در موردى است كه قدر متيقنى در ميان باشد و ما زاد مشكوكى بر خلاف متباينين . اقل و اكثر بر دو قسم است : 1 - استقلالى 2 - ارتباطى