فرمود : هو لك حلال حتى يجيئك شاهدان يعنى برحسب تصادف دو عادل شهادت بر حرمت دهند . 2 - امام راجع به گوشتى كه از بازار خريدارى شده بود فرمود : كل و لا تسئل كه اطلاق دارد . 3 - در مورد كسى كه در پوست حيوان خريدارى شده از بازار ترديد مىكرد فرمود : ليس عليكم المسألة انّ الخوارج [ يهوديان و . . . ] ضيّقوا . 4 - در مورد مردى كه با زنى عقد منقطع برقرار كرده بود بعدا سؤال كرده و ديده بود كه زن شوهر دارد امام فرمود : لم سألت يعنى چرا سؤال كردى كه محذور درست كنى و لكن در تمام اين موارد امارات معتبره بر حليّت داريم فى المثل در مثال اوّل و دوّم و سوّم قانون سوق المسلمين و در مثال چهارم اصل عدم مانع نكاح را داريم آنگاه اين روايات دليل نمىشود كه پس در مواردى هم كه شبهه موضوعيه است و اماره‌اى بر حليّت هم ندارى حق دارى مرتكب شوى و معذورى و سؤال واجب نيست . ولى خوشبختانه اجماع داريم كه در موارد شبهات موضوعيه مطلقا احتياط واجب نيست و اطلاقات هم كه مىگفت : كل شىء فيه حلال و حرام فهو لك حلال ما را بس است . مطلب دوّم شبهات وجوبيّه چنان كه مىدانيم باب شك در تكليف داراى سه مطلب و هر مطلب داراى چهار مسئله است مطلب اوّل در رابطه با شبهات تحريميه بود كه همه