اللَّهَ وَ الَّذِينَ آمَنُوا « 1 » كه خدعهء يك‌طرفهء منافقان نسبت به خدا و مؤمنان را بيان مىكند ، و مثل « عاجله بالعقوبة » ، « خالع المرأة » ، « بارزه بالمحاربة » كه در همه اين موارد به معناى فعل مجرد است و بر عجله كردن مولى در عقوبت ، طلاق خلع دادن مرد ، مبارز طلبيدن و . . . دلالت دارد . بر اين اساس « مبادله » هم در تبديل بايع استعمال شده و استعمال كاملًا صحيحى است و نيازى به تغيير عبارت نيست . نقد پاسخ محقق اصفهانى : متبادر و متفاهم عرفى از باب مفاعله مشاركت و بين‌الاثنين بودن است و براى فهم معناى حقيقى تبادر ، بهترين راه است و مواردى كه به‌عنوان شاهد مثال در كلام محقق اصفهانى ذكر شد ، حداكثر استعمال را دلالت مىكند كه اعم از حقيقت و مجاز است و قرينه لازم دارد . موارد فوق ، دليل بر اين نمىشود كه از مبادله ، حقيقتاً تبديل بايع اراده شود . 2 . پاسخ امام راحل : « 2 » واژهء « بيع » گاهى در مقابل « شراء » استعمال مىشود ، مثل « باع » و « اشترى » ، « بايع » و « مشترى » و . . . ، در اين اطلاق از بيع ، خصوص فعل بايع اراده مىشود كه كارش ايجاب و اعطا و تبديل از طرف خودش است و فعل مشترى جداست و در اين اطلاق ، تعبير مبادله و معامله و مانند آن درست نيست . ولى گاهى « بيع » در مقابل « اجاره » ، « نكاح » ، و مانند آن به‌كار مىرود ، در اين اطلاق از « بيع » ، معاملهء خاصى اراده مىشود و الفاظ مخصوص ، شروط ، احكام و اقسامى دارد ؛ چه اين‌كه از « اجاره » ، معامله خاصى اراده مىشود كه مركب از ايجاب و قبول است و ميان دو طرف است ؛ يا يك نفر به نيابت يا به وكالت از دو طرف ، عقد را واقع مىسازد . مقصود فقها از « كتاب البيع » به همين معناست . مراد قرآن از وَ ذَرُوا الْبَيْعَ « 3 » و أَحَلَّ اللَّهُ الْبَيْعَ « 4 » و مراد روايات

--> ( 1 ) . بقره ( 2 ) : 9 . ( 2 ) . كتاب البيع ، ج 1 ، ص 69 . ( 3 ) . جمعه ( 62 ) : 9 . ( 4 ) . بقره ( 2 ) : 275 . .