1 - علّامه ره در دو كتاب قواعد و تحرير فرموده : سحر عبارتست از : كلامى كه ساحر بدان تكلّم مىكند . [ سخنان و اورادى را بر زبان جارى كرده و طرف را جادو مىكند . ] يا جملاتى كه آنها را بر روى كاغذى مىنويسد . [ و آنها را در دل زمين دفن مىكند ، يا در آب مىافكند ، يا در هوا معلّق مىسازد ، و يا مىسوزاند و . . . ] و يا رقيّه‌اى است . [ رقيه بر وزن سفره به معناى دعا و تعويذ است و در دعاها مىخوانيم : اللّهم هب لى رقية ، و شايد مراد از آن كلام خاصّى باشد كه ديگران مراد از آن را نمىفهمند . ] و يا بجاى گفتن و نوشتن ، كارى مىكند كه در بدن شخص مسحور و سحر شده اثر مىگذارد . [ نظير آنچه كه در شأن نزول معوّذتين آمده كه آن مرد يهودى يا دخترانش رسول خدا را سحر كردند . . . كه در تفاسير بيان شده است . ] يا در قلب مسحور اثر مىكند و دل او را تسخير مىكند . [ نظير اينكه دل زوج را نسبت به زوجه و يا بالعكس علاقمند و يا متنفّر مىسازد و بقول قرآن : فَيَتَعَلَّمُونَ مِنْهُما ما يُفَرِّقُونَ بِهِ بَيْنَ الْمَرْءِ وَ زَوْجِهِ . . . « 1 » و يا كارى مىكند كه در عقل مسحور تاثير مىگذارد . [ و او را ديوانه يا كودن مىسازد پس از آنكه بسيار زيرك و عاقل بود . ] و تمام اين كارها را بدون مباشرت و از راه دور و با همان ابزارهاى افسونگرى انجام مىدهد . « 2 » [ بر خلاف كارهائى كه اطبّاء انجام مىدهند كه فاعل مباشر هستند و . . . ] همين علّامه ره در كتاب منتهى امر ديگرى را افزوده و آن اينكه : سحر يا كلام است ، يا رقيه است و . . . و يا عقد است . [ ممكن است جمع عقد باشد چنان كه در آيهء شريفه مىخوانيم : وَ مِنْ شَرِّ النَّفَّاثاتِ فِي الْعُقَدِ . « 3 » و يا عقد

--> ( 1 ) سورهء بقره / 102 . ( 2 ) قواعد ج 1 ص 121 ، تحرير ج 1 ص 161 . ( 3 ) سورهء علق / 4 .