تفسير در اين آيه كريمه نظرات گوناگونى دارند « 1 » برخى از آنان مىگويند : معناى تفسير در اينجا همسان با معناى لغوى آن يعنى بيان و آشكار نمودن است « 2 » يعنى : خداوند در برابر مثل آنان ، جوابى مىآورد كه هم حق است و هم بيانگرى و كشف كردنش براى حقانيت پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم بهتر و نيكوتر مىباشد . « تفسير » در اصطلاح فريقين برخى از مفسران فريقين تعريفى براى تفسير نداده‌اند گويا آن را به وضوح معناى متبادر عرفى واگذاشته‌اند ، « 3 » و جمعى ديگر درصدد تعريف تفسير قرآن برآمده آن را به معناى : « سخن گفتن از اسباب نزول و شأن نزول و داستانهاى مربوط به آنها » ، « 4 » « بحث از مدلول كلام و وضع معناى آن » ، « 5 » « علمى كه از حالات الفاظ و كلام از حيث دلالت بر مراد خداوند متعال بحث مىكند » ، « 6 » « كشف مراد از لفظ مشكل قرآن » ، « 7 » « كشف معانى قرآن و بيان مراد خدا اعم از مشكل بودن لفظ و غير آن و يا به حسب معناى ظاهر و غير آن باشد » ، « 8 » « بيان ظواهر آيات قرآن بر اساس قواعد و لغت عرب » ، « 9 » « بيان معانى آيات قرآنى و كشف مقاصد و مداليل آنها » « 10 » و . . . گفته‌اند . چنان كه ملاحظه مىشود ، دانشمندان فريقين معناى يكسانى از تفسير ارائه نكرده‌اند ، آنچه كه مىتوان از نظر فريقين نقطه‌هاى مشترك در معناى تفسير ( لااقل در

--> ( 1 ) . ر . ك : ابن جرير ، جامع البيان ، ج 11 ، ص 11 ؛ فضل طبرسى ، مجمع البيان ، ج 7 ، ص 266 ؛ محمود آلوسى ، روح المعانى ، ج 19 ، ص 16 و . . . ( 2 ) . ر . ك : عبد اللّه نسفى ، تفسير نسفى ، ج 2 ، ص 684 ؛ ابو الفتوح ، روض الجنان و روح الجنان ، ج 4 ، ص 77 ؛ حسين بغوى ، معالم التنزيل ، ج 2 ، ص 368 . ( 3 ) . مانند : ابن جرير طبرى در جامع البيان ؛ شيخ طوسى در تبيان ؛ زمخشرى در كشاف و . . . ( 4 ) . معالم التنزيل ، ج 1 ، ص 34 ( 5 ) . فخر الدين رازى ، مفاتيح الغيب ، ج 24 ، ص 80 ( 6 ) . اين قول منسوب به تفتازانى است و حاجى خليفه ( كشف الظنون ، ج 1 ، ص 427 ) از وى نامبرده است . ( 7 ) . مجمع البيان ؛ ج 1 ، ص 39 ( 8 ) . اين قول راغب اصفهانى است به نقل از جلال الدين سيوطى ، الاتقان ، ج 4 ، ص 168 . ( 9 ) . شيخ آقا بزرگ تهرانى ، الذريعة ، ج 4 ، ص 232 ( 10 ) . محمد حسين طباطبايى ، الميزان ، ج 1 ، ص 4