آنكه رسول خدا آن را براى من قرائت كرد و تأويل آن را به من آموخت » . « 1 » بخشى از خطبه امام حسن مجتبى عليه السّلام نيز كه پس از شهادت امام على عليه السّلام ايراد شده و فريقين آن را نقل كرده‌اند به يگانه بودن دانش امام على عليه السّلام در امتهاى سابق و لاحق اشاره دارد و مىفرمايد : لقد فارقكم رجل بالأمس لم يسبقه الاولون بعلم و لا يدركه الآخرون ؛ « 2 » ديروز مردى از شما جدا شد كه كسى از پيشينيان در علم از او سبقت نگرفته و پس از وى نيز كسى به او نمىرسد . و بالاخره احاديثى بسيار كه از طريق اهل بيت و ديگران در اين زمينه نقل شده است كه ارائه تفصيلى آنها بيرون از حوصله اين نوشته است و به زودى فهرستى از آنها ارائه خواهد شد . حاكم حسكانى بابى تحت عنوان : « فى توحّده بمعرفة القرآن و معانيه و تفرّده بالعلم بنزوله و ما فيه ، يگانگى امام على عليه السّلام به شناخت قرآن و معانى آن و دانش انحصارى امام به نزول قرآن و معارف آن » گشوده و در آن 22 حديث با سندهاى متصل آورده است . « 3 » اين مدارك و شواهد بسيار متقن و نيز حجم روايات تفسيرى از امام على عليه السّلام سبب

--> ( 1 ) . محمد جواد محمودى ، ترتيب الامالى ، ج 4 ، ص 315 ، ح 1906 ، ج 8 ، ص 345 - 348 ، ح 4785 - 4788 ؛ ابن سعد ، طبقات ، ج 2 ، ص 338 ؛ عبيد اللّه حسكانى ، شواهد التنزيل ، ج 1 ، ص 40 - 43 ، ح 30 - 33 و ص 44 - 47 ، ح 36 - 39 ؛ ابن عساكر ، ترجمة الامام على من تاريخ دمشق ، ج 3 ، ص 26 ، ح 1046 و 1047 ؛ حموئى ، فرائد السمطين ، ج 1 ، ص 200 ، ح 168 ؛ احمد بلاذرى ، انساب الاشراف ؛ ترجمة الامام على ، ج 2 ، ص 14 ، ح 27 ؛ ابو نعيم ، حلية الاولياء ، ج 1 ، ص 67 ؛ عبد الكريم شهرستانى ، مفاتيح الاسرار ، ص 197 ؛ جلال الدين سيوطى ، الاتقان ( النوع الثمانون ) ، ج 2 ، ص 187 ؛ محمد قرطبى ، الجامع لاحكام القرآن ، ج 1 ، ص 35 ؛ ابن عطيه اندلسى ، المحرر الوجيز ، ج 1 ، ص 13 و . . . ( 2 ) . احمد بن حنبل ، مسند ، ج 3 ، ص 246 ، ح 1719 ؛ ابن سعد ، طبقات الكبرى ، ج 3 ، ح 38 ؛ احمد طبرانى ، المعجم الكبير ، ج 3 ، ص 79 ، 80 ، ح 2719 ، 2720 ، 2725 ؛ ابن حبّان ، صحيح ، ج 15 ، 383 ، ح 6936 ؛ ابو نعيم ، حلية الاولياء ، ج 1 ، ص 65 ؛ ابو يعلى ، مسند ، ج 12 ، ص 125 ، ح 6758 ؛ حاكم نيشابورى ، مستدرك ، ج 3 ، ص 172 ؛ احمد نسائى ، خصائص ، ص 47 ، ح 23 ( 3 ) . عبيد اللّه حسكانى ، شواهد التنزيل ، ج 1 ، ص 39 - 51 ، ح 28 - 49