( 1 ) - ( 11 ) احاديث تأثير دعا در سرنوشت انسان راوىاى به نام سليمان مىگويد : رسول خدا ( ص ) فرمود : هيچ عاملى نمىتواند قضاى الهى را بر طرف كند مگر دعا و چيزى عمر انسان را نمىافزايد مگر احسان و نيكى به مردم . ترمذى اين روايت را در صحيح خود آورده است . « 1 » ثوبان مىگويد كه رسول اللّه فرمود : چيزى عمر انسان را زياد نمىكند مگر احسان و نيكى و هيچ عاملى تقدير الهى را تغيير نمىدهد مگر دعا ، اعمال زشت و گناهانند كه انسان را از نعمت‌هاى الهى محروم و بىنصيب مىسازند . اين روايت را ابن ماجه در سنن خود ، « 2 » حاكم در مستدرك « 3 » و احمد در مسند خود « 4 » آورده‌اند . حاكم در مستدرك ، صحت اين روايت را تأييد نموده و ذهبى هم ايرادى در اين مورد ندارد و در اين زمينه روايات زيادى آمده است كه با مراجعه به كتب و فصول مربوطه ، مىتوانيد به تعداد ديگرى از اين روايت‌ها دست يابيد .

--> ( 1 ) صحيح ترمذى ، 8 / 350 . ( 2 ) 1 / 24 . ( 3 ) 1 / 93 . ( 4 ) 5 / 282 ، 280 ، 277 .