السيد الخوئي (مترجم: نجمى / هريسى)
579
البيان في تفسير القرآن (بيان در علوم و مسايل كلى قرآن) (وزارت ارشاد) (فارسى)
خواندن آن را خوب و مستحسن دانسته است . « 1 » نظريه صحيح و دلايل آن البته در اين مسئله اقوال و نظريههاى شاذّ و غير معروف ديگرى نيز وجود دارد كه نقل آنها چندان فايدهاى ندارد و نظريه صحيح در ميان اقوال و آراى سهگانه همان جزء بودن « بسم اللّه » است در تمام سورههاى قرآن ، يعنى « بسم اللّه » جزو تمام سورهها و يكى از آيات آنهاست جز سورهء « توبه » كه بدون « بسم اللّه » نازل گرديده است . ما براى اثبات اين نظريه كه در ميان دانشمندان شيعه مورد اتفاق است ، دلايل فراوانى داريم كه بخشى از آنها را در اينجا مىآوريم : 1 - روايات اهل بيت روايات معتبر فراوانى از اهل بيت پيامبر ( ص ) به دست ما رسيده است كه از همه آنها جزء بودن « بسم اللّه » نسبت به سورههاى قرآن استفاده مىشود « 2 » و همين روايتها در اثبات اين نظريه كافى است و ما را از ديگر دلايل بىنياز مىسازد زيرا رسول اكرم ( ص ) آنان را قرين و همدوش قرآن معرفى نموده است كه بايد در تمام مسائل و مشكلات دينى به آنان مراجعه نمود و در حل غوامض از آنان الهام و مدد گرفت . « 3 » اينك قسمتى از آن روايات : 1 - معاوية بن عمار مىگويد : به امام صادق ( ع ) عرضه داشتم : در نماز كه سوره حمد را تلاوت مىكنم « بسم اللّه » را نيز بخوانم ؟ امام فرمود : بلى . مجددا پرسيدم : بعد از سورهء حمد ، سورهء ديگرى در نماز مىخوانم « بسم اللّه » را با آن سوره هم بايد بخوانم ؟ امام فرمود : آرى . « 4 » 2 - يحيى بن عمران همدانى مىگويد : به امام باقر ( ع ) نوشتم : فدايت شوم چه مىفرماييد دربارهء كسى كه در نماز خود سورهء حمد را با « بسم اللّه » مىخواند ولى به سورهء ديگر رسيد ، « بسم اللّه » را
--> ( 1 ) الفقه على المذاهب الاربعة ، 1 / 257 . ( 2 ) براى اطلاع از اين سلسله روايات به كتاب فروع كافى ، باب قرائت قرآن ، ص 86 ؛ استبصار ، 1 / 311 ؛ تهذيب ، 1 / 153 - 218 و وسائل الشيعة ، 1 / 352 مراجعه فرماييد . ( 3 ) قسمتى از مصادر اين حديث در بخشهاى پيشين همين كتاب آمده است . ( 4 ) كافى ، 3 / 312 ، چاپ دار الكتب الاسلامية .