السيد الخوئي (مترجم: نجمى / هريسى)
200
البيان في تفسير القرآن (بيان در علوم و مسايل كلى قرآن) (وزارت ارشاد) (فارسى)
راويان او به مانند راويان ديگر قراء ، مجهولالهويه و ناشناخته مىباشند . ( 1 ) - يزيد بن قعقاع ابن جزرى مىگويد : يزيد بن قعقاع پيشواست . كنيهء وى ابو جعفر و از طايفهء مخزوم و اهل مدينه مىباشد . او يكى از قاريان دهگانه و از تابعين محسوب مىشود . او شخصيت جليل القدر و مشهورى است كه قرائت خويش را بر عبد اللّه بن عياش بن ابى ربيعه و عبد اللّه بن عباس و ابو هريره عرضه نموده ، و از آنان فراگرفته است . يحيى بن معين مىگويد : ابن قعقاع در قرائت قرآن رئيس و پيشواى اهل مدينه بود و به همين جهت قارى ناميده شد . او مردى بود مورد اعتماد ولى حديث كم نقل نموده است . ابن ابى حاتم مىگويد : از پدرم دربارهء ابن قعقاع سؤال نمودم ، گفت : راستگوست . وى به سال 130 در مدينه در گذشت . « 1 » يزيد بن قعقاع دو نفر راوى دارد : عيسى و ابن جمّاز 1 - عيسى : فرزند وردان كنيهاش ابو الحارث اهل مدينه و معروف به حذاء است . ابن جزرى مىگويد : وى پيشوا و استادى ماهر در قرائت ، راوى حديث ، محقق و بسيار محافظهكار و با احتياط بود ، قرائت را بدوا از ابو جعفر و شيبه و بعدها از نافع فرا گرفت . دانى مىگويد : وى از قديمىترين و بزرگترين شاگردان نافع بوده است و در نقل احاديث و بيان اسناد ، گاهى با نافع شركت نموده است . به نظر من وى در سال 160 بدرود حيات گفته است . « 2 » ( 2 ) - 2 - ابن جماز : نامش سليمان ، فرزند مسلم بن جمّاز ، كنيهاش ابو الرّبيع ، آزاد كردهء قبيلهء زهره است كه در مدينه متوطن و ساكن بود . ابن جزرى مىگويد : ابن جماز استاد قرائت و مردى بزرگوار ، ضابط ، داراى حافظه مىباشد و بنا بر آن چه در دو كتاب الكامل و المستنير آمده است ، وى قرائت را بدوا از ابو جعفر و شيبه و بعدها از نافع فراگرفته است و به نظر من وفات وى بعد از سال 170 واقع گرديده است . « 3 »
--> ( 1 ) طبقات القراء ، 2 / 382 . ( 2 ) همان ، 1 / 616 . ( 3 ) همان ، 1 / 315 .