عبد الكريم بى آزار شيرازى
4
باستانشناسى و جغرافياى تاريخى قصص قرآن (فارسى)
امام على ( ع ) در وصيت خود به امام حسن ( ع ) مىنويسد : « و اعرض عليه أخبار الماضين . . . و سر فى ديارهم و آثارهم . . . اخبار گذشتگان را بر قلبت عرضه نما . . . و در ديار و آثار باستانى آنان گردش كن و درست بنگر كه آنها چه كردهاند ، از كجا منتقل شده در كجا فرودآمدهاند . . . كه من گرچه به اندازهء همه پيشينيانم ، عمر نكردهام ولى در اعمالشان نظر افكندم و در اخبارشان تفكر نمودم و در آثار [ باستانىشان ] به سير و سياحت پرداختم ( و سرت فى آثارهم ) آن چنان كه همانند يكى از آنان گرديدم بلكه در اثر آنچه از تاريخ آنان به من رسيده ، گويى با همهء آنان از اول تا به آخر عمرشان زندگى كردهام . من بخش شفاف زندگى آنان را از بخش كدر بازشناختم و سود و زيانش را دانستم ، از ميان تمام آنها قسمتهاى مهم و برگزيده را برايت خلاصه كردم و از بين همه آنها زيبايش را برايت انتخاب نمودم . » « 1 » اهميت باستانشناسى قرآن از آنجا كه در زمان گذشته باستانشناسى كمتر مورد توجه بود ، متأسفانه بسيارى از مفسرين به افسانهها و اساطير كتب پيشين و اسرائيليات روى آوردند و مورخينى مانند طبرى ، مسعودى ، يعقوبى و واقدى كتابهايى در تاريخ امم و ملوك نوشتند . اين گونه اسرائيليات از نظر محققين قديم چون ابن خلدون و بعضى از مفسرين مورد انتقاد شديد قرار داشته و دارد . افسانههاى اسرائيلى آن قدر بىپايه بود كه حتى در آغاز قرن نوزدهم ميلادى يكى از موجبات بىايمانى مردم امريكا گرديد ، دكتر جان الدر مىنويسد : از سال 1890 م باستانشناسى علمى آغاز گرديد و به تدريج اختراعات و اكتشافات جديد مانند دوربين عكاسى ، هواپيما ، اشعه ايكس ( X ) و ما دون قرمز و آزمايش آثار و بقاياى انسانهاى باستانى به طريق كاربن به كمك باستانشناسى علمى
--> ( 1 ) . امام على ( ع ) ، نهج البلاغه ، نامه 31 .