على اكبر قرشى بنابى

23

تفسير احسن الحديث (فارسى)

همچون درياى شور و تلخ است على هذا اين هر دو ، يكى حساب نمىشوند . وَ مِنْ كُلٍّ تَأْكُلُونَ لَحْماً طَرِيًّا اشاره است به اينكه : گر چه مؤمنان و كافران در دنيا خواص مشترك دارند و همه در پيشرفت و ادارهء كار جهان سهيم هستند ولى يكى نمىتوانند باشد ، زيرا كافر از فطرت اوّليه خود منحرف شده چنان كه آب شور از اصل خود برگشته است . تشبيه به دريا شايد براى آن باشد كه مؤمن همچون دريا پر از اعمال صالح است ، هم خود عمل مىكند و هم ديگران را راهنمايى مىكند ، امّا كافر به عكس اوست . منظور از درياى شيرين نهرهاى بزرگ است امثال دجله ، فرات ، نيل آمازون و غيره كه در آنها ماهى ، مرواريد و ديگر اسباب زينت وجود دارد و شايد تَسْتَخْرِجُونَ به هر دو دريا راجع نباشد و فقط به درياى شور راجع باشد . وَ تَرَى الْفُلْكَ فِيهِ مَواخِرَ لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِهِ وَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ . ضمير « فيه » راجع است به « بحر » كلمه « لتبتغوا » مفعول له « مواخر » است ، « لعلّ » به معنى « تا » و نتيجه است يعنى جريان كشتيها براى آنست كه شما از فضل خدا روزى بطلبيد و شكر گزار باشيد . اين آيه در سورهء نحل / 14 چنين است : وَ هُوَ الَّذِي سَخَّرَ الْبَحْرَ لِتَأْكُلُوا مِنْهُ لَحْماً طَرِيًّا وَ تَسْتَخْرِجُوا مِنْهُ حِلْيَةً تَلْبَسُونَها وَ تَرَى الْفُلْكَ مَواخِرَ فِيهِ وَ لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِهِ وَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ . اينكه دريا شامل خوراكيها و زينتهاست و بشر با مسافرت در آن زندگى خويش را تأمين مىكند ، از دلائل توحيد است ، در سورهء بقره وَ الْفُلْكِ الَّتِي تَجْرِي فِي الْبَحْرِ بِما يَنْفَعُ النَّاسَ از شواهد توحيد شمرده شده است به آنجا رجوع شود .