على اكبر قرشى بنابى
15
تفسير احسن الحديث (فارسى)
آيا همه ما را در مقابل عمل و سؤال اين سفيهان هلاك مىكنى تا از نبوت من برگردند و گمراه شوند ولى تو همه را به فعل بعضى هلاك نخواهى كرد . إِنْ هِيَ إِلَّا فِتْنَتُكَ تُضِلُّ بِها مَنْ تَشاءُ وَ تَهْدِي مَنْ تَشاءُ . استدلال ديگرى است براى زنده شدن آنها ، يعنى : آن فقط امتحان تو است كه هر كه را بخواهى با آن گمراه مىكنى نه همه را ، به نظرم منظور آن است كه با اين سؤال رويت فقط اينها مستحق عذاب و مشمول « من تشاء » بودند نه همه بنى اسرائيل ، ظاهرا « هى » ضمير شأن است و به تناسب « فتنتك » مؤنث آمده است يعنى : آزمايش تو فقط شامل عدهاى مىشود كه مستحقند نه اينكه مستحق و غير مستحق را بگيرد ، پس از اين مقدمات زنده شدن آنها را از خدا چنين مىخواهد : أَنْتَ وَلِيُّنا فَاغْفِرْ لَنا وَ ارْحَمْنا وَ أَنْتَ خَيْرُ الْغافِرِينَ . تو سرپرست ما هستى بايد تو بيامرزى و رحم كنى . 156 - وَ اكْتُبْ لَنا فِي هذِهِ الدُّنْيا حَسَنَةً وَ فِي الْآخِرَةِ إِنَّا هُدْنا إِلَيْكَ . تتمه دعاى موسى است مراد از « حسنه » در دنيا رفاه و سعادت است ، جمله إِنَّا هُدْنا . . . تعليل خواست موسى است يعنى : به سوى تو توبه آورديم پس سعادت هر دو جهان را براى ما بنويس . قالَ عَذابِي أُصِيبُ بِهِ مَنْ أَشاءُ وَ رَحْمَتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْءٍ فَسَأَكْتُبُها لِلَّذِينَ يَتَّقُونَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَ الَّذِينَ هُمْ بِآياتِنا يُؤْمِنُونَ . جواب موسى است و در آن سه قانون كلى بيان شده است . اول عَذابِي أُصِيبُ بِهِ مَنْ أَشاءُ اين ظاهرا جواب لَوْ شِئْتَ أَهْلَكْتَهُمْ . . . است يعنى عذاب من مشروط به ارادهء من و استحقاق از جانب عذاب شده مىباشد ، آنها در اول اين