و من جمله حيوانات موذيه مثل سباع و درندگان و گزندگان و هوام . و من جمله بليات بالاخص تصادفات كه روز بشام نميرسد كه در آن تصادفات نشود و خطرات كه بر انسان پيش آمد مىشود ، و بلاهاى نازله كه اطراف انسان را گرفته كه از امير المؤمنين در وصف دنيا ميفرمايد : « دار بالبلاء محفوفة » و از همه بالاتر و شديدتر نفس اماره است كه مثل حضرت يوسف كه داراى مقام عصمت است و از انبياء است بفرمايد : وَ ما أُبَرِّئُ نَفْسِي إِنَّ النَّفْسَ لَأَمَّارَةٌ بِالسُّوءِ إِلَّا ما رَحِمَ رَبِّي يوسف آيه 53 . تمام اينها جزو ما خلق هستند و شر آنها دامن‌گير انسان مىشود و پناهى جز خدا ندارد بايد پناه برد : مِنْ شَرِّ ما خَلَقَ به خدا كه خالق فلق و رب فلق است . [ سوره الفلق ( 113 ) : آيه 3 ] وَ مِنْ شَرِّ غاسِقٍ إِذا وَقَبَ ( 3 ) غاسق تاريكى و ظلمت است چنانچه ميفرمايد : أَقِمِ الصَّلاةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلى غَسَقِ اللَّيْلِ بنى اسرائيل آيه 78 كه دلوك شمس اول ظهر است و غسق ليل تاريكى شب است كه وقت نماز عشاء است . و ظلمت اقسامى دارد ظلمت كفر و شرك و ضلالت كه نور ايمان در او تابش نكرده ظلمت جهل كه نور علم در او قذف نشده ، ظلمت معاصى كه نور عبادت قلب را روشن نكرده ، و ظلمت شب كه نور چراغ يا نور نهار آن را بر طرف نكرده كه در حق كفار ميفرمايد : ذَهَبَ اللَّهُ بِنُورِهِمْ وَ تَرَكَهُمْ فِي ظُلُماتٍ لا يُبْصِرُونَ بقره آيه 17 ، در حق جهال در حديث است : ( العلم نور يقذفه اللَّه فى قلب من يشاء ) در حق معاصى در حديث است : كه هر معصيتى يك خال سياه در قلب احداث مىكند و بكثرت معاصى سياهى زياد مىشود تا صفحه قلب تمام سياه شود كه ميفرمايد : لا يرجى بخير ، و در حديث ديگر ميفرمايد : صار قلبه منكوسا ، و چون روز قيامت يوم تبلى السرائر است با صورت سياه وارد محشر ميشوند و در ظلمات محشر و ظلمات جهنم گرفتار حتى از مؤمنين تقاضا ميكنند كه ميفرمايد : يَوْمَ يَقُولُ الْمُنافِقُونَ وَ الْمُنافِقاتُ لِلَّذِينَ آمَنُوا انْظُرُونا نَقْتَبِسْ مِنْ نُورِكُمْ قِيلَ ارْجِعُوا وَراءَكُمْ فَالْتَمِسُوا نُوراً فَضُرِبَ بَيْنَهُمْ بِسُورٍ لَهُ بابٌ باطِنُهُ فِيهِ الرَّحْمَةُ وَ ظاهِرُهُ مِنْ قِبَلِهِ الْعَذابُ حديد آيه 13 ، و آيات و اخبار