السيد عبد الحسين الطيب
221
اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)
دو نماز شب مغرب و عشاء كه ميفرمايد : حافِظُوا عَلَى الصَّلَواتِ وَ الصَّلاةِ الْوُسْطى بقره آيه 228 ، بعضى گفتند : اول شب است ، بعضى گفتند : اول روز است ، بعضى گفتند : مطلق روز و شب است ولى در خبر است حديث معتبر از ابن بابويه از احمد بن هارون و از جعفر بن محمد بن مسرور و از على بن الحسين بن شاذويه جميعا از محمد بن عبد اللَّه بن جعفر بن جامع الحميرى از پدرش از محمد بن الحسين بن زياد الزيات از محمد بن سنان از مفضل بن عمر : قال : سألت الصادق جعفر بن محمد عليهما السلام عن قول اللَّه تعالى عز و جل : وَ الْعَصْرِ إِنَّ الْإِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ ؟ - قال : العصر عصر خروج القائم ( عج ) و ان الانسان لفى خسر اعدائنا . اقول : مكرر گفتهايم كه اخبار وارده در تفسير آيات نوعا بيان مصداق مىكند مصداق اتم منافى با عموم و اطلاق آيه ندارد لذا مىگوييم عصر بمعنى دهر و زمان است هر قسمت از زمان را عصر ميگويند عصر نوح ابراهيم موسى عيسى ، عصر حضرت رسالت ، عصر ائمه اطهار ، عصر غيبت ، عصر ظهور عصر رجعت و هكذا ، و غرض اينكه در هر عصرى آيات الهيه ظاهر شده و اعظم آيات آيتى است كه در عصر ظهور حضرت بقية اللَّه ظاهر مىشود كه تمام دليل بر وجود حق و قدرت او و حكمت و مصلحت است كه خداوند چه نحو نصرت انبياء و مؤمنين فرموده و ميفرمايد ، و چه نحو انتقام از دشمنان آنها كشيده و ميكشد كه احتياج بشرح و بسط زيادى دارد . واو و العصر واو قسم است و الف و لام جنس است شامل تمام اعصار مىشود . [ سوره العصر ( 103 ) : آيه 2 ] إِنَّ الْإِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ ( 2 ) جواب قسم است و انسان بر حسب طبيعت كه داراى قواى شهويه و غضبيه و وهميه است و حب شهوات و هواى نفس و حب جاه و مال و كبر و نخوت و زخارف دنيوى و اغواى شياطين و رفقاء سوء و معايب ديگر او را به كلى از آخرت بازميدارد و تمام توجهش به دنيا است ، و خسر خسران و زيان است كه در تجارت اضافه بر اين كه سود نبرده و سرمايه را هم از دست داده مديون هم شده كه گفتند : الدنيا مزرعة الاخرة ، و گفتند : الدنيا دار عمل و الاخرة دار جزاء ، و از همين جهت بود كه ملائكه عرض