السيد عبد الحسين الطيب

193

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)

آنها نهرهايى هميشه در آن بهشتها هستند فنا و زوال ندارد ابد الاباد باقى است خدا از آنها راضى و آنها هم از خدا راضى هستند و اين موهبت براى كسى است كه از خدا بترسد . جَزاؤُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ نه از روى استحقاق زيرا احدى حقى بر خدا ندارد و لو با عبادت جن و انس وارد شود زيرا مقابله با نعم پروردگار نميكند بلكه از راه قابليت تفضل است و اگر چه تفضل بر خدا لازم نيست لكن چون وعده داده محال است خلف وعده كند كه ميفرمايد : لا يُخْلِفُ اللَّهُ الْمِيعادَ زمر آيه 20 و خلف وعده قبيح است و محال است از خدا صادر شود . جَنَّاتُ عَدْنٍ عدن بمعنى جاويدان كه هميشه ثابت و باقى است تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ يعنى از پاى قصرها و عمارات و زير اشجار و فواكه ، انهار بهشتى كوثر و سلسبيل و ماء غير آسن و خمرة لذة للشاربين و لبن لم يتغير طعمه و عسل مصفى . خالِدِينَ فِيها أَبَداً با اينكه كلمه عدن دلالت بر خلود و دوام داشت مع ذلك با چند تأكيد ميفرمايد : خالِدِينَ فِيها أَبَداً رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ كه بالاترين مقامات رضاى الهى است : وَعَدَ اللَّهُ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ خالِدِينَ فِيها وَ مَساكِنَ طَيِّبَةً فِي جَنَّاتِ عَدْنٍ وَ رِضْوانٌ مِنَ اللَّهِ أَكْبَرُ ذلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ توبه آيه 72 . حتى دارد پس از آنكه اهل بهشت در بهشت جايگير ميشوند خطاب ميرسد كه : ديگر حاجتى داريد ؟ عرض ميكنند : ربنا رضاك . و رضاى الهى منوط بر اين است كه بنده در هر حالى باشد از خدا راضى باشد چه در نعمت و چه در بلا چه در صحت و چه در مرض چه در غنى و چه در فقر چه در سعه چه در ضيق و در هر حال شاكر باشد كه ميفرمايد : إِنْ تَشْكُرُوا يَرْضَهُ لَكُمْ زمر آيه 7 . وَ رَضُوا عَنْهُ آنها هم پس از دخول جنت و نعم بهشتى كمال رضايت و خشنودى را دارند ديگر مقامى بهتر و بالاتر از اين چيست .