السيد عبد الحسين الطيب

27

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)

آب رنگين شده باشد متمايل بسياهى و اين آيه اشاره باينست كه شرافت إنسان به اين جسم بدنى و اين صورت ظاهرى نيست بلكه به آن روح ملكوتى و جوهر سماوى و لطيفهء ربانى است كه اگر متصف بايمان و تقوى و صفات حميده و اعمال صالحه شد شرافت پيدا مىكند و از اين جهت خطاب بملائكه شد كه فَإِذا سَوَّيْتُهُ وَ نَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي فَقَعُوا لَهُ ساجِدِينَ در چند آيه بعد شيطان سر حكمت را نفهميد و خيال كرد همين بدن خاكى است امتناع كرد و گفت أَنَا خَيْرٌ مِنْهُ خَلَقْتَنِي مِنْ نارٍ وَ خَلَقْتَهُ مِنْ طِينٍ أعراف آيه 11 و بر خود انسان هم امر مشتبه شده خيال مىكند شرافتش به همين بدن عنصرى است و تكبر مىكند و حال آنكه اين بدن مثل ساير حيوانات بلكه پستتر إِنْ هُمْ إِلَّا كَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ [ سوره الحجر ( 15 ) : آيه 27 ] وَ الْجَانَّ خَلَقْناهُ مِنْ قَبْلُ مِنْ نارِ السَّمُومِ ( 27 ) و طايفه جن را خلق كرديم پيش از خلقت انس از آتش افروخته حديث بسيار مفصلى بالغ بر چندين صفحه درباره خلقت جن و انس در برهان نقل كرده كه از وضع كتاب خارج است مراجعه كنيد . و الجان جن بمعنى مستور است و لذا بچه در رحم را جنين گويند و چون طائفه جن از نظرها مستور است بمقتضاى قوله تعالى : إِنَّهُ يَراكُمْ هُوَ وَ قَبِيلُهُ مِنْ حَيْثُ لا تَرَوْنَهُمْ أعراف آيه 26 . جنّ گفتند و حكما تعريف كردند گفتند الجن جسم نارى يتشكل باشكال مختلفة حتى الكلب و الخنزير سوى الانبياء و الاوصياء مقابل ملك كه گفتند جسم نورى يتشكل باشكال مختلفة حتى الانبياء سوى الكلب و الخنزير خَلَقْناهُ مِنْ قَبْلُ يعنى قبل از خلقت آدم و جمعيت آنها چندين هزار برابر جمعيت إنس است . چنانچه ميفرمايد : يا مَعْشَرَ الْجِنِّ قَدِ اسْتَكْثَرْتُمْ مِنَ الْإِنْسِ أنعام آيه 128 و در اخبار دارد كه صفحه زمين و طبقات آسمانها را پر كرده بودند از كثرت جمعيت و آنها هم ذوى العقول هستند و مكلف بتكاليف كه ميفرمايد وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ ذاريات آيه 56 و اينها هم طوائفي هستند و ميانه آنها هم مؤمن و كافر