هلاكت و ذلت و فضيحت و اهانت و نحو اينها است و قدر جامع اين معانى عذابى است كه جامع و شامل همه آنها باشد و يهود در دنيا گرفتار انواع خزى شدند چنانچه از مطاوى مطالب قبل استفاده مىشود ، و مشار اليه ذلك ممكن است همين جمله اخير يعنى ايمان ببعض كتاب و كفر ببعض آن باشد و ممكن است همه جملات آيه باشد از قتل نفوس و اخراج بلد و اخذ فديه ، و ممكن است اشاره به همه اعمال آنها باشد كه در آيات قبل ذكر شده . « وَ يَوْمَ الْقِيامَةِ يُرَدُّونَ إِلى أَشَدِّ الْعَذابِ » اگر گفته شود از كلمه اشد العذاب استفاده مىشود كه فرداى قيامت عذاب يهود از همه طوايف كفار سخت‌تر است در صورتى كه عذاب دهرى و طبيعى كه منكر وجود خدا و منكر معاد است و همچنين عذاب مشرك كه منكر توحيد است بايد سخت‌تر باشد ؟ گوئيم اولا يهود كه قائل بتجسم و جهل و عجز خدا ميباشند چنانچه از قصه آدم و يعقوب كه در تورات رايجشان مذكور است معلوم مىشود نسبت زنا و شرك و كفر بساحت مقدس انبياء مانند لوط و داود و سليمان و هارون ميدهند با منكر خدا و منكر انبياء چندان فرقى ندارند . و ثانيا شدت عذاب قيامت تنها دائر مدار كفر نيست بلكه عمده براى قساوت قلب و عناد و عصبيت است و اين صفات با على مراتبش در يهود ثابت و محقق بوده و هست و ثالثا اشديت امر نسبى است و منافات ندارد كه عذاب نسبت بجماعتى اشد و نسبت به جماعت ديگر اخف باشد . وَ مَا اللَّهُ بِغافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ يعنى خداوند علمش به همه چيز از جزئى و كلى و ظاهر و باطن تعلق دارد و هيچ چيز از اعمال بندگان از علم او پنهان نيست و جهل و غفلت در ساحت قدسش راه ندارد .