السيد عبد الحسين الطيب
22
اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)
توحيد و معاد جسمانى و غير اينها در باب عقائد و غيره و در اين قبيل آيات چون مراد معلوم است اشكالى در اخذ انها نيست 2 - ظواهر : يعنى آياتى كه لفظ بر حسب قواعد عربيّت ( مانند اصالة العموم و اصالة الاطلاق و اصالة الحقيقة و نحو اينها ) دلالتش بر مقصود روشن و هويدا باشد ولى خلاف آن هم احتمال برود ( به اينكه مخصّص يا مقيّد يا قرينه مجازى داشته باشد ) و در علم اصول حجت بودن ظواهر قرآنى ( بعد از فحص تامّ از مخصّص و مقيّد و قرائن مجاز در اخبار و آيات و ادلّه عقليّه ) ثابت شده است و اين مختصّ مجتهد است و غير او نميتواند بظواهر قرآن عمل كند و باطن قرآن يعنى معانى پوشيدهء كه از مطاوى قران استفاده مىشود و از پيغمبر اكرم صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم روايت در حديث سابق كه فرمود ( له تخوم و على تخومه تخوم ) و غير آن از احاديث كثيره كه دلالت دارد كه ( براى قرآن ظاهرى و باطنى است و براى باطن قران هم باطنى است تا بهفت بطن منتهى شود ) و در بعض اخبار براى قران هفتاد بطن ذكر شده و اين اخبار اشاره بكثرت بطون قران است . و علم به بواطن آيات قران از خصايص خاندان نبوت و عصمت و طهارت است و اين منبع يكى از منابع و سرچشمههاى علم و حكمت خاندان نبوت است و جز بوسيله آنان راهى براى استفاده از اين منبع نيست و كسانى كه باستحسانات و حدسيّات و روايات غير معتبره آيات قرآن را بذوق و مشرب خود تفسير و تأويل ميكنند اعتمادى بقول آنها نيست و مشمول اخبارى هستند كه در نهى از تفسير برأى مذكور شد بنا بر اين تفسير برأى عبارت از تفسيركردن آيه متشابه بدون استناد به آيه محكم يا خبر قطعى و همچنين تفسير كردن بواطن آيات بدون استفاده از علوم ائمه اطهار است