و اگر كسى گويد : فلانى شير بيشه هيجاست ، در قلوب اثرى دارد كه اگر گويد فلانى دلير است ، آن اثر ندارد و اگر گويد : شراب نجس است ، چندان منفور نيست كه گويد : شراب مانند بول و غايط است . « 1 » فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللَّهِ . « 2 » مؤلف : زجّاج گفت : مراد بقوله فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللَّهِ آن است كه احكام و اغراض خداى تعالى در خلق او مىبگردانند . خداى تعالى چهارپاى به آن آفريد تا به او منتفع شوند ، ايشان بر خويشتن حرام كردند به بحيره و سائبه . و ماه و آفتاب به آن آفريد تا مسخّر فرمان او باشند در منافع ما ، ايشان آن را عبادت كردند . علّامه شعرانى : گروهى از فلاسفهء جديد در بيان علّت حسن و قبح افعال گفته‌اند : هر عمل كه مطابق روش و سير وجود باشد ، حسن است و آنكه بر خلاف آن باشد ، قبيح ، مثلا كشتن ، منع از سير انسان است و سبب نرسيدن او به غايت خود و از اين جهت قبيح است و اطعام فقير مساعدت اوست در بقا و رسيدن به غايت خود و اين نكو است . « 3 » وَ لَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُبَتِّكُنَّ آذانَ الْأَنْعامِ وَ لَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللَّهِ . « 4 » مؤلف : و اختلف في معناه ( خلق اللّه ) ، فقيل : يريد دين اللّه ، و قيل : أراد معنى الخصاء ، عن عكرمة و شهر بن حوشب . علّامه شعرانى : شهر بن حوشب الأشعري الشامي قرء القرآن على ابن عبّاس و كان عالما كبيرا . مات على رأس مائة او مائة و اثني عشرة . « 5 »

--> ( 1 ) . روح الجنان ، ج 4 ، ص 19 . ( 2 ) . نساء ( 4 ) آيهء 119 . ( 3 ) . روح الجنان ، ج 4 ، ص 20 . ( 4 ) . نساء ( 4 ) آيهء 119 . ( 5 ) . مجمع البيان ، ج 3 ، ص 113 .