راضى نبودند ، آمران به معروف و ناهيان از منكر را مىكشتند . « 1 » أُولئِكَ الَّذِينَ حَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ فِي الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ . « 2 » مؤلف : يعنى در دنيا ريا و نفاق و كفر ايشان ظاهر كند مردمان را تا ايشان را بر آن مدح نكنند . علّامه شعرانى : جبّاران گاه باشد كه عملى به گمان نيكى انجام مىدادند و چون غالبا به آخرت معتقد نبودند ، جزاى عمل نيك خود را در دنيا اميد داشتند كه نامشان به نيكى بماند و از پس مرگشان مردمان ستايش كنند ، امّا چون عملشان به ستم و آزار برآميخته بود ، مردم از پس مرگ نيز آنها را لعنت كردند و خيرات آنها را ، اگر داشتند ، ناديده گرفتند ؛ چون در نظر مردم هيچ نعمتى ارجمندتر از مختار بودن و آزادى نيست و معنى حبط عمل در دنيا اين است . و در روايت آمده است كه جبار عهد ابراهيم عليه السّلام او را منع كرد كه رمهء خويش را از سرحدّ مملكت او بيرون نبرد كه اين مال در آن ملك به دست او آمده و ثروت مملكت اوست . و اين عمل به نظر نمروديان از اعمال خير او بود ، امّا ظلم او در خاطرها ماند و عمل خير از ياد رفت . عمل خير ولات بايد آميخته به جور نباشد . « 3 » قُلِ اللَّهُمَّ مالِكَ الْمُلْكِ . « 4 » مؤلف : در خبر هست كه خداى تعالى در بعضى كتب انزله كرد : أنا ملك الملوك و مالك الملك . قلوب الملوك و نواصيهم بيدي فإنّ العباد أطاعوني جعلتهم عليهم رحمة و إنّ العباد عصوني جعلتهم عليهم عقوبة ، فلا تشتغلوا بسبب الملوك « 5 » و لكن

--> ( 1 ) . روح الجنان ، ج 2 ، ص 483 . ( 2 ) . آل عمران ( 3 ) آيهء 22 . ( 3 ) . روح الجنان ، ج 2 ، ص 484 . ( 4 ) . آل عمران ( 3 ) آيهء 26 . ( 5 ) . از ترجمهء شيخ جليل ابو الفتوح - قدس سره العزيز - چنان مىنمايد كه در دو موضع از اين حديث تصحيف و -