محمد عبد الله دراز (مترجم: عطائى)

835

دستور الأخلاق في القرآن (آئين اخلاق در قرآن) (فارسى)

ب - بدى نكردن به كسى كه چيزى مىبخشيم : « الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ثُمَّ لا يُتْبِعُونَ ما أَنْفَقُوا مَنًّا وَ لا أَذىً لَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ قَوْلٌ مَعْرُوفٌ وَ مَغْفِرَةٌ خَيْرٌ مِنْ صَدَقَةٍ يَتْبَعُها أَذىً وَ اللَّهُ غَنِيٌّ حَلِيمٌ يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُبْطِلُوا صَدَقاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَ الْأَذى كَالَّذِي يُنْفِقُ مالَهُ رِئاءَ النَّاسِ وَ لا يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ صَفْوانٍ عَلَيْهِ تُرابٌ فَأَصابَهُ وابِلٌ فَتَرَكَهُ صَلْداً لا يَقْدِرُونَ عَلى شَيْءٍ مِمَّا كَسَبُوا وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكافِرِينَ » « 1 » « كسانى كه اموال خود را در راه خدا انفاق مىكنند ، سپس به دنبال انفاقى كه كرده‌اند ، منّت نمىگذارند و آزارى نمىرسانند ، پاداش آنها ، نزد پروردگارشان است . علاوه بر آن نه ترسى بر آنها هست و نه غمگين مىشوند . گفتار پسنديده ( در برابر ارباب حاجت ) و عفو و گذشت ( از خشونت‌هاى آنان ) از بخششى كه آزارى به دنبال آن باشد ، بهتر است . و خداوند ( از آن ) بىنياز و ( در برابر خشونت و ناسپاسى شما ) بردبار است . اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد ! بخشش‌هاى خود را با منّت و آزار باطل نسازيد ! اين همانند كسى است كه مال خود را براى نشان دادن به مردم انفاق مىكند و ايمان به خدا و روز رستاخيز ندارد . ( كار او ) هم‌چون قطعه سنگ صافى است كه بر آن ( قشر نازكى از ) خاك باشد ( و بذرهايى در آن افشانده شود ) و باران درشت به آن برسد ( و خاك‌ها و بذرها را بشويد ) و آن را صاف رها سازد ، آن‌ها از كارى كه انجام داده‌اند ، چيزى به دست نمىآورند ، و خداوند گروه كافران را هدايت نمىكند . » « أَ يَوَدُّ أَحَدُكُمْ أَنْ تَكُونَ لَهُ جَنَّةٌ مِنْ نَخِيلٍ وَ أَعْنابٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ لَهُ فِيها مِنْ كُلِّ الثَّمَراتِ وَ أَصابَهُ الْكِبَرُ وَ لَهُ ذُرِّيَّةٌ ضُعَفاءُ فَأَصابَها إِعْصارٌ فِيهِ نارٌ فَاحْتَرَقَتْ كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآياتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ » « 2 » « آيا هيچ‌يك از شما دوست دارد كه باغى از درختان خرما و انواع انگور داشته باشد كه از زير درختانش نهرها جارى باشد و براى او در آن باغ از انواع ميوه‌ها موجود باشد و درحالىكه به سنّ پيرى رسيده و فرزندان ( خردسال و ) ضعيف دارد ، ناگهان در اين هنگام گردبادى شديد كه در آن

--> ( 1 ) - بقره ( 2 ) آيه 264 - 262 . ( 2 ) - بقره ( 2 ) آيه 266 .