محمد عبد الله دراز (مترجم: عطائى)
802
دستور الأخلاق في القرآن (آئين اخلاق در قرآن) (فارسى)
را بهطور شايسته بپردازيد . » برخورد انسانى : « وَ أْتَمِرُوا بَيْنَكُمْ بِمَعْرُوفٍ » « 1 » « ( دربارهء فرزندان كار را ) با مشاورهء شايسته انجام دهيد . » معاشرت نيكو ، حتّى در وقت ناراحتى : « وَ عاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ فَإِنْ كَرِهْتُمُوهُنَّ فَعَسى أَنْ تَكْرَهُوا شَيْئاً وَ يَجْعَلَ اللَّهُ فِيهِ خَيْراً كَثِيراً » « 2 » « با آنها ( زنان ) بهطور شايسته معاشرت كنيد ، اگر به جهاتى با همسران خود رضايت كامل نداشته باشيد و بر اثر امورى آنها در نظر شما خوشايند نباشند ( فورا تصميم به جدايى نگيريد ) ، و اى بسا آنچه را نمىپسنديد ، خداوند در آن خير و بركت و سود فراوانى قرار داده باشد . » « وَ لَنْ تَسْتَطِيعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَيْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ فَلا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُوها كَالْمُعَلَّقَةِ وَ إِنْ تُصْلِحُوا وَ تَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّهَ كانَ غَفُوراً رَحِيماً » « 3 » « عدالت از نظر محبّت ميان همسران امكانپذير نيست ، هرچند در اين زمينه كوشش شود . اكنون كه نمىتوانيد مساوات كامل را از نظر محبّت برقرار كنيد ، لااقل تمايل قلبى را متوجّه يكى از آنان نسازيد ! كه ديگرى به صورت بلاتكليف درآيد و حقوق او عملا ضايع شود . و اگر راه اصلاح و تقوا پيشه گيريد و گذشته را جبران كنيد ، خداوند شما را مشمول رحمت خويش قرار دهد . » آشتى پس از اختلاف : « وَ إِنِ امْرَأَةٌ خافَتْ مِنْ بَعْلِها نُشُوزاً أَوْ إِعْراضاً فَلا جُناحَ عَلَيْهِما أَنْ يُصْلِحا بَيْنَهُما صُلْحاً وَ الصُّلْحُ خَيْرٌ وَ أُحْضِرَتِ الْأَنْفُسُ الشُّحَّ » « 4 » « هرگاه زنى احساس كند كه شوهرش بناى سركشى و اعراض دارد ، مانعى ندارد كه براى حفظ حريم زوجيّت از پارهاى از حقوق خود صرفنظر كند و باهم صلح نمايند ، بههرحال صلح كردن بهتر است . مردم ذاتا و طبعا به غريزهء حبّ ذات ، در امواج بخل قرار دارند . »
--> ( 1 ) - طلاق ( 65 ) آيه 6 . ( 2 ) - نساء ( 4 ) آيه 19 . ( 3 ) - نساء ( 4 ) آيه 129 . ( 4 ) - نساء ( 4 ) آيه 128 .