محمد عبد الله دراز (مترجم: عطائى)
52
دستور الأخلاق في القرآن (آئين اخلاق در قرآن) (فارسى)
مصر ) گزارش مىدهد كه جرايم دزدى ، تجاوز به اشخاص ، جرايم جنسى ، و حالات تمرّد و سركشى ، بهويژه در بين نوجوانان ، از جمله نمونههاى بارزى به شمار مىآيد كه افزايش سالانه دارد ، البتّه با اختلاف ميزان جرايم شهرى نسبت به شهر ديگر . « 1 » در وقت خواندن پژوهشهاى جرايم ، وى همواره روى آمارهاى رسمى و يا شناسنامههاى مخصوص مجرمان تأكيد مىكند . حجم اصلى مرتكبان جرايم را در حال حاضر تجسّم نمىبخشد ، از اينرو ، جرايم ناشناخته و يا منظور نشدهاى نيز وجود دارد . اين نوع جرايم ، جرايمى است كه تلاش نيروهاى پليسى و اطّلاعاتى آنها را كشف نكرده و يا اينكه قربانيان اين جرايم نتوانستهاند آنها را به اطّلاع عموم برسانند . دكتر صلاح الدّين عبد المتعال در ضمن پژوهش خود نسبت به رابطه جريمه با دگرگونى اجتماعى ، نمونهاى را براساس اين حقيقت در مورد جرايم آدمربايى مىآورد . نسبت افرادى كه مورد جنايت واقع شدهاند ، نسبت به كسانى كه پيش از آخرين بار مكرّر مورد تعرّض قرار گرفتهاند و نيروهاى دولتى از اين رويدادهاى قبلى بىاطّلاع ماندهاند ، به 75 درصد مىرسد . زيرا برخى افراد از جرايمى كه در مقابل آنها انجام مىگيرد به نيروهاى دولتى گزارش نمىكنند و ترجيح مىدهند كه به يكى از اوليا يا روحانيون ( قدّيسين ) اطّلاع دهند ، به اين ترتيب يكى از ايشان نامهاى به شخص روحانى مىنويسد مشتمل بر شكايت از جنايتكارى كه او مىشناسد يا نمىشناسد و در اين شكايتنامه از وى درخواست مىكند حكم عادلانه خود را در حقّ وى صادر كند و يا جلوى ظلم او را بگيرد و يا با اولياى ديگر افراد ستمديده دربارهء اين قضيه همكارى كند و يا در تشكيل جمعيّت محكمه غيابى شركت نمايد . « 2 » البتّه ، در برخى از كتابها مىبينيم كه نويسندگان ، انتشار جرائم را جايز و روا مىشمارند ! و بعضى وقوع جرايم را كار پسنديده مىدانند ! بدين معنا كه آنقدر بىبندوبارى اجتماعى زياد شود كه ناگزير شويم براى كمك به اين جامعه ، دگرگونى جديدى را بپذيريم . معناى اين حرف آن است كه جرايم به عنوان يك عامل ايجادكنندهء دگرگونى مداوم ، ضرورى است ! درحالىكه اين نظريّه مردود است ؛ چون دگرگونى ، هيچ ارتباط نزديكى به وجود جرايم ندارد ، اگرنه بايد
--> ( 1 ) - ر ك : دگرگونىهاى اجتماعى در كشورهاى عربى و رابطهء آن با جرايم ، از دكتر صلاح الدّين عبد المتعال ، ص 55 . ( 2 ) - ر ك : دگرگونىهاى اجتماعى در كشورهاى عربى و رابطه آن با جرايم ، از دكتر صلاح الدّين عبد المتعال ، ص 27 .