الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)
255
تفسير مجمع البيان (فارسى)
كردى يا تصدّق دادى پس گذشتى ، اين روايت را مسلم در صحيح خود نقل كرده ، سپس خداوند تعالى اين مطلب را برايشان رد كرد ، و فرمود : ( كَلَّا ) يعنى امر آن چنان كه شايسته و سزاوار است كه بر آن تكاثر كنيد نيست ، سپس ايشان را بيم داده و فرمود : ( سَوْفَ تَعْلَمُونَ ) به زودى ميدانيد ، سپس اين را تأكيد نموده و تكرار فرمود ، و گفت : ( ثُمَّ كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ ) حسن و مقاتل گويند آن وعيد بعد وعيد بيم بعد از بيم است ، هر آينه معناى سوف تعلمون به زودى ميدانيد عاقبت مباهات و تكاثر شما چيست آن گاه كه مرگ بشما فرود آمد . زر بن حبيش از على عليه السلام روايت نموده كه معناى آن سوف تعلمون فى الحشر است به زودى شما در حشر خواهيد دانست ، گويد ، ما هميشه در عذاب قبر شك ميكرديم تا اينكه أَلْهاكُمُ التَّكاثُرُ تا قول خدا كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ نازل شد ، اراده فرمود ، در قبر ، ثُمَّ كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ بعد البعث و روز قيامت . و بعضى گفتهاند : مقصود اينكه كلا سوف تعلمون آن گه كه ديديد بهشت و مكان ابرار و نيكان را ثُمَّ كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ ، آن گاه ديديد مأوى و جايگاه گنهكاران را ، و عرب تأكيد مىكند بكلّا و حقا . ( كَلَّا لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْيَقِينِ ) نه چنانست اگر ميدانستيد بدانستن علم يقين ، اين كلام و سخن ديگر است ميفرمايد ، اگر ميدانستيد امر را دانستن يقينى هر آينه مشغول ميداشت شما را آنچه ميدانستيد از تفاخر و مباهات كردن بعزت و كثرت مال و اولاد و فاميل ، و علم اليقين آن علميست كه