الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

42

تفسير مجمع البيان (فارسى)

قتاده گويد : نجواى آنها اين بود كه اگر او ساحر است بر او غالب مىآييم و اگر از جانب خداست پيروز خواهد شد . برخى گويند : يعنى ساحران سخن خود را از موسى و هارون مخفى داشتند و با فرعون به نجوى پرداختند . قالُوا إِنْ هذانِ لَساحِرانِ يُرِيدانِ أَنْ يُخْرِجاكُمْ مِنْ أَرْضِكُمْ بِسِحْرِهِما : فرعون و اطرافيانش بمردم گفتند : اين دو برادر ساحرانى هستند كه ميخواهند شما را با سحر خويش از سرزمين مصر خارج سازند . وَ يَذْهَبا بِطَرِيقَتِكُمُ الْمُثْلى : و راه شما را كه بهترين و نزديكترين راه به حق است از شما بگيرند و مردم را متوجه خويش سازند . اين معنى از امير المؤمنين على ( ع ) است . برخى گفته‌اند : بنى اسرائيل كه از لحاظ عدد و ثروت ، اكثريت داشتند ، طريقه و وسيلهء زندگى مصريان بودند . مىترسيدند كه موسى و هارون بنى اسرائيل را با خود ببرند . برخى گويند : يعنى مىخواهند دين و آيين پسنديدهء شما را از شما بگيرند . فَأَجْمِعُوا كَيْدَكُمْ : تمام تدبيرها و نيرنگ‌هاى خود را به كار اندازيد . ثُمَّ ائْتُوا صَفًّا : آن گاه صف بسته بيائيد تا نظم و هيبت خود را بهتر نشان دهيد برخى گويند : منظور از صف همان « مصلى » است كه در روز عيد جهت نماز در آنجا جمع مىشدند . وَ قَدْ أَفْلَحَ الْيَوْمَ مَنِ اسْتَعْلى : امروز سعادتمند كسى است كه غلبه و برترى پيدا كند . برخى گويند : اين جمله ، تتمهء قول فرعون به ساحران است و برخى گويند : گفتار خود ساحران به يكديگر است . قالُوا يا مُوسى إِمَّا أَنْ تُلْقِيَ وَ إِمَّا أَنْ نَكُونَ أَوَّلَ مَنْ أَلْقى : ساحران موسى را مخير كردند كه عصاى خود را اول بيفكند يا بعد . قالَ بَلْ أَلْقُوا : موسى به ايشان گفت : شما اول بيندازيد . منظور اين بود