الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

94

تفسير مجمع البيان (فارسى)

« وَ هذا بَعْلِي شَيْخاً » يعنى با اين شوهرم كه ميدانيد پيرى فرتوت است . « إِنَّ هذا لَشَيْءٌ عَجِيبٌ » براستى كه اين مژده كه به من داده شده چيز عجيبى است ! . « قالُوا أَ تَعْجَبِينَ مِنْ أَمْرِ اللَّهِ » فرشتگان كه ديدند سارة بشگفت آمده كه چگونه پس از پيرى بچه‌دار شود به دو گفتند : آيا از كار خدا تعجب ميكنى ؟ و استفهام در اينجا باصطلاح به معناى تنبيه و توقيف است ، يعنى آيا تعجب ميكنى كه خداى تعالى دربارهء تو و شوهرت چنين كارى را انجام دهد ! « رَحْمَتُ اللَّهِ وَ بَرَكاتُهُ عَلَيْكُمْ أَهْلَ الْبَيْتِ » يعنى اينجا جاى تعجب نيست زيرا تعجب در مورد كارى معمولا مىباشد كه سبب آن معلوم نباشد و با اينكه نعمت خدا و خيرات بسيار و فزاينده و دائمى او شامل حال شما خاندان هست جاى چنين تعجبى نيست ، و محتمل است اين جمله به صورت اخبار از وجود چنين نعمتهايى بر آن خاندان و ياد آورى آن بركات باشد ، و ممكن است به صورت دعائى باشد كه فرشتگان بر آنها كرده‌اند يعنى فرشتگان گفتند : رحمت خدا و بركتهايش بر شما خاندان باد ، و منظور از « أَهْلَ الْبَيْتِ » خاندان ابراهيم عليه السلام است ، و اينكه سارة را جزء خاندان آن - حضرت بشمار آورده بخاطر آن است كه سارة دختر عموى ابراهيم بود ، و گرنه در اين آيه دليلى نيست بر اينكه همسر انسان از خاندان او است چنانچه جبائى گفته است . و در حديث است كه امير المؤمنين عليه السلام بجمعى عبور فرمود و بر آنها سلام كرد ، آنها در جواب گفتند : « و عليك السلام و رحمة اللَّه و بركاته عليكم اهل البيت و مغفرته و رضوانه » - يعنى سلام بر تو و رحمت و خدا و بركتهاى او بر شما خاندان و آمرزش و خوشنوديش نيز بر شما باد - حضرت بدانها فرمود : از آنچه فرشتگان به پدر ما ابراهيم عليه السلام گفتند تجاوز نكنيد ، يعنى زياده از اين جمله نگوئيد « رَحْمَتُ اللَّهِ وَ بَرَكاتُهُ عَلَيْكُمْ أَهْلَ الْبَيْتِ » . « إِنَّهُ حَمِيدٌ » براستى كه او در كارهاى خود پسنديده است ، و برخى گفته‌اند يعنى او خدايى است كه سپاس اطاعت بندگان خود را دارد . « مَجِيدٌ » يعنى بزرگوار و كريمى است كه پيش از استحقاق بعطا و بخشش آغاز