الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)
102
تفسير مجمع البيان (فارسى)
« أَوْ آوِي إِلى رُكْنٍ شَدِيدٍ » يا يك قبيله و عشيره نيرومند و يا پيروانى داشتم كه بوسيلهء آنها شما را دفع ميكردم ولى چكنم كه كسى را ندارم ! امام صادق عليه السلام فرمود : در اينوقت جبرئيل گفت : اى كاش ميدانست چه نيرويى اكنون دارد ؟ آن مردم هم چنان با او بمكابره پرداختند تا بالآخره داخل خانه شدند ، جبرئيل فرياد زد : اى لوط آنها را واگذار تا در آيند ، و همين كه به خانه در آمدند جبرئيل با انگشت خود بدانها اشاره كرد كه بناگاه چشمهاشان كور شد چنانچه خدا ( در جاى ديگر ) فرموده : « فَطَمَسْنا أَعْيُنَهُمْ » « 1 » . قتاده گفته : در خبر است كه پس از لوط پيغمبر ، خداوند هيچ پيغمبرى نفرستاد جز در ميان عشيرهاى نيرومند و قومى مقتدر . و از رسول خدا - صلى اللَّه عليه و آله - روايت شده كه فرمود : خدا برادرم لوط را رحمت كند كه ميخواست بتكيه گاهى نيرومند پناه برد و آن معاونت و كمك خداى تعالى بود . و همين كه فرشتگان اندوه و آزارى را كه لوط از قوم خود كشيده بود مشاهده كردند به دو گفتند : « يا لُوطُ إِنَّا رُسُلُ رَبِّكَ » اى لوط اندوهگين مباش كه ما براى نابودى اينها آمدهايم . « لَنْ يَصِلُوا إِلَيْكَ » اينان هرگز نمىتوانند به تو آسيبى برسانند . « فَأَسْرِ بِأَهْلِكَ » شبانه با خاندانت بيرون رويد . سدى گفته : جز همان دو دخترى كه لوط داشت كس ديگرى به دو ايمان نياورده بود . « بِقِطْعٍ مِنَ اللَّيْلِ » ابن عباس گفته : يعنى در تاريكى شب . و قتاده گفته : پس از پاسى از شب و جبائى گفته : يعنى در نصف شب . « وَ لا يَلْتَفِتْ مِنْكُمْ أَحَدٌ » در معناى اين جمله چند وجه گفتهاند : 1 - مجاهد گفته : يعنى هيچيك از شما به پشت سرش نگاه نكند و اين دستورى بود كه خداوند در مورد اين عبادت به آنها داده بود .
--> ( 1 ) - سورهء قمر آيهء 37 .