الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

36

تفسير مجمع البيان (فارسى)

است ، زيرا نمازگزار ، هنگام تكبير خدا را تعظيم مىكند و در نماز آياتى از قرآن كه انسان را دعوت به نيكىها مىكند ، مىخواند و در ركوع و سجود ، در برابر خدا خضوع مىكند و در تسبيح ، خدا را از هر نقصى پاك مىشمارد . اما اينكه نماز را با حيات جمع كرده است ، در حالى كه اولى كار پيامبر و دومى كار خداست ، بخاطر اين است كه تدبير خداوند در هر دو دخالت دارد . لكن قاضى گويد : يعنى نماز و قربانى من عبادت خدا و مرگ و زندگى من در دست قدرت اوست . برخى گويند : يعنى عبادت من براى خداست زيرا بهدايت اوست و مرگ و زندگى من براى خداست ، زيرا بتدبير و آفرينش اوست برخى گويند مقصود از اينكه مرگ و زندگى من براى خداست اين است كه كارهاى پسنديده‌اى كه بزندگى تعلق دارند و كارهايى از قبيل وصيت و ختم به نيكيها كه بمرگ تعلق دارند ، همه براى خداست . بهر صورت ، اين آيه انسان را آگاه مىكند كه زندگى را براى شهوت و مرگ را براى نفع ورثه نخواهد . لا شَرِيكَ لَهُ وَ بِذلِكَ أُمِرْتُ وَ أَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِينَ : او را در خدايى و بقولى در عبادت و حيات بخشيدن و ميراندن ، شريكى و دومى نيست . خداوند مرا اينطور دستور داده و من اولين كسى هستم كه اسلام را مىپذيرم . چنان كه ابراهيم نيز در ميان امت خود نخستين مسلمان و ديندار است . اين معنى از حسن و قتاده است . از اين آيه بر مىآيد كه اسلام بر ساير اديان فضيلت دارد و پيروى از اسلام واجب است : زيرا پيامبر اولين كسى است كه مامور مىشود كه در برابر اسلام تسليم شود . ديگران جز تبعيت از پيامبر گرامى وظيفه‌اى ندارند .