بيان آيه 11 - 12 - 13 اعراب الَّذِينَ خَسِرُوا أَنْفُسَهُمْ : مبتدا و خبر آن « فَهُمْ لا يُؤْمِنُونَ » لَيَجْمَعَنَّكُمْ : لام قسم . ممكن است اين جمله ، آغاز كلام و ممكن است بدل و مفسر از « الرحمه » باشد مقصود اكنون خطاب به پيامبر خود كرده ، ميفرمايد : قُلْ سِيرُوا فِي الْأَرْضِ ثُمَّ انْظُرُوا كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الْمُكَذِّبِينَ : نظر كردن در چيزى ، عبارت از كوشش براى فهم آن است از راه چشم و فكر و استدلال . به پيامبر خود دستور ميدهد كه به آنها بگويد : در روى زمين گردش و سفر كنيد و با چشم ظاهر و چشم باطن ، بنگريد كه آنهايى كه حق را مسخره و تكذيب ميكردند ، به چه سرنوشتى گرفتار شدند ؟ بديهى است كه اگر خود تكذيب كنندگان نابود شده بودند ، امّا ديار و آثار آنها باقى بود و نشان ميداد كه آنها چگونه گرفتار عذاب خدا شده و راه زوال پيموده‌اند . آرى آنها اگر طبق دستور قرآن كريم به جهانگردى مىپرداختند ، كمى بيدار مىشدند و دست از كفر و طغيان بر مىداشتند . سپس مىفرمايد : قُلْ لِمَنْ ما فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ : از اين كافران سؤال كن كه آنچه در آسمانها و زمين است ، از كيست ؟ آيا خدا آنها را آفريده است يا بتها ؟ بديهى است كه مىگويند : خدا آفريده است . اگر آنها نگفتند ، تو بگو . قُلْ لِلَّهِ كَتَبَ عَلى نَفْسِهِ الرَّحْمَةَ : بگو : مالك و خالق و صاحب اختيار همهء موجودات خداوند است كه هر گونه بخواهد ، در آنها تصرف مىكند . او بر خود واجب