الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

141

تفسير مجمع البيان (فارسى)

علت اينكه كار زشت را « منكر » نامند ، اين است كه : عقل كار نيكو را مىپسندد و با آن آشناست و كار زشت را نمىپسندد و با آن ناآشناست ، بنا بر اين هر چه را عقل انكار كند ، ناپسند و زشت و هر چه را انكار نكند ، پسنديده است . اقوال ديگر برخى گفته‌اند ، منظور از « منكر » اين است كه آنها در روز شنبه ، ماهى صيد كردند و برخى گفته‌اند : منظور اين است كه در برابر داوريهاى خود رشوه مىگرفتند و برخى گفته‌اند : مقصود خوردن ربا و گرفتن قيمت « پيه » است . سپس سوگند ياد كرده ، مىفرمايد : لَبِئْسَ ما كانُوا يَفْعَلُونَ : كردار آنها زشت است ، تَرى كَثِيراً مِنْهُمْ يَتَوَلَّوْنَ الَّذِينَ كَفَرُوا : مقصود اين است كه : بسيارى از يهوديان ، با كفار مكه روابط دوستى دارند ، مثل : كعب بن اشرف ، و همكارانش كه سپاه مشركان را عليه پيامبر خدا بر انگيختند ، اين مطلب را ذيل آيهء : « وَ يَقُولُونَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا هؤُلاءِ أَهْدى مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا سَبِيلًا » ( نساء 51 ) بيان كرده‌ايم ، امام باقر عليه السلام فرمود : آنان پادشاهان جبار را دوست مىداشتند و هوى و هوس آنان را بر ايشان مىآراستند ، تا از دنياى آنها برخوردار شوند ، بدينترتيب آنها را بر اثر كارهاى زشت و عقايد ناپسند ، توبيخ مىكند ، لَبِئْسَ ما قَدَّمَتْ لَهُمْ أَنْفُسُهُمْ : آنچه براى روز رستاخيز خود ذخيره كرده‌اند ، بد است ، أَنْ سَخِطَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ : غضب خدا بر آنها است ، وَ فِي الْعَذابِ هُمْ خالِدُونَ : ابن عباس و مجاهد و حسن معتقدند كه : اين آيه ، در بارهء منافقان يهود است و ضمير « منهم » به يهوديان بر مىگردد ، آيهء بعد اين عقيده را تاييد مىكند .