الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

35

تفسير مجمع البيان (فارسى)

شان نزول اين آيات ، به مناسبت داستانى كه شرح آن گذشت ، نازل شده‌اند . مقصود به منظور تاكيد مطلبى كه گذشت ، مجدداً خداوند از جانبدارى خيانتكاران نهى كرده ، مىفرمايد : وَ لا تُجادِلْ : برخى گفته‌اند : خطاب به پيامبر است كه تصميم داشت ابو طعمه را - هنگامى كه كساش به خدمت او آمدند و او را از دزدى تبرئه كردند - تبرئه كند . برخى گفته‌اند : خطاب به پيامبر و منظور كسان ابو طعمه است . برخى گفته‌اند : خطاب به انسان است . عَنِ الَّذِينَ يَخْتانُونَ أَنْفُسَهُمْ : از كسانى كه به خود خيانت مىكنند و در بارهء خود ستم روا مىدارند ، دفاع مكن . منظور كسى است كه زره را دزديده و كسانى كه در دزدى و خيانت ، با او شركت داشتند . برخى گفته‌اند : منظور كسان ابو طعمه است كه با وى نزد پيامبر آمدند و به برائت او گواهى دادند . برخى گفته‌اند : منظور سارق و كسان او و ساير مردمى است كه با آنها بر يك روش هستند . علت اينكه فرموده است : به خود خيانت مىكنند ، در حالى كه خيانت به غير است ، اين است كه در حقيقت ، ضرر خيانت ، به خود ايشان بر مىگردد چنان كه به ظالم مىگويند : « هر چه كنى به خود كنى ! گو اينكه در حق ديگرى كرده است . خداوند متعال مىفرمايد : « إِنْ أَحْسَنْتُمْ أَحْسَنْتُمْ لِأَنْفُسِكُمْ » سوره الاسراء 7 يعنى اگر نيكى كنيد ، به خود نيكى كرده‌ايد . إِنَّ اللَّهَ لا يُحِبُّ مَنْ كانَ خَوَّاناً أَثِيماً : خداوند خيانتكار گنهكار را دوست نمىدارد . خوان ، بر وزن فعال ، از خيانت ، يعنى بسيار خيانت كننده و اثيم به معناى گنهكار و او كسى است كه بگناه عادت كرده است . برخى گفته‌اند : يعنى خداوند دوست نمىدارد خيانتكارى كه زره را دزديد و گنهكارى كه يهودى را متهم كرد .