يك سوم معده را براى خوراك ، يك سوم را براى نوشيدنى و يك سوم را براى هوا و تنفس بگذار » . از ديرباز توصيهء مشترك تمام رهبران صوفيه ، به مريدان خويش پروراندن روح و رياضت نفس بوده است . حتى گروه‌هاى معنوىجو نيز همواره يكى از اصول بنيادى ترقى خويش را رياضت مىدانند . در نگاه آنان رياضت ، سختى دادن به بدن ، به شيوه‌هاى گوناگون ، براى پروراندن روح است . گاه فردى ، مدت‌ها از خوردن غذا چشم مىپوشد و يا بخشى از خوردنىها را بر خود حرام مىكند تا بتواند بر روح خويش سلطه يابد . هر چند اين رياضت‌ها ، دستاوردهايى نيز دارند ، اما در نگاه دين مبين اسلام ، پيروى از اين‌گونه رياضت‌ها نكوهيده است . امام‌صادق ( ع ) بهترين رياضت را ، كه سبب پرورش روح نيز مىشود ، در سه چيز مىدانند : الف ) خوردن به هنگام گرسنگى ( ولا تأكل إلا عند الجوع ) ؛ ب ) پرهيز از خوردن به هنگام فقدان اشتها ؛ ج ) خوردن حلال همراه با نام خدا . اين دستورات ، پرخورى و بيهوده‌خورى را ممنوع مىكند و از سوى ديگر ، تنها خوراك حلال را سبب رياضت نفس مىشمرد ؛ يعنى ، پايدارى به بايدها و نبايدهاى فقهى در تعالى روح تأثير مستقيم دارد . افزون بر اين ، شكم پر ، همان‌گونه كه مبغوض حضرت حق است ، از نفوذ و بروز نورانيت در روح نيز جلوگيرى مىكند . امام ، اين مطلب را با استناد به حديثى از پيامبر خدا تبيين مىكنند . برداشتى فراتر از متن غذا هم مادى است و هم معنوى . روح انسان نيز نياز به تغذيه دارد تا درجات كمال را طى كند . امام باقر ( ع ) در تفسير آيه « فَلْينْظُرِ الْإِنْسانُ إِلى طَعامِهِ ؛ پس آدمى به طعام خود بنگرد . » « 1 » فرمودند : « عِلمُهُ الذى يأخُذُه عَمَّن يأخُذُه » « 2 » يعنى [ يكى از معانى آيه اين است كه ] مقصود از طعام همان دانش است . آدمى بايد بنگرد كه دانش خويش را از چه كسى مى آموزد . امام در واقع لايه اى ديگر از معانى آيه را تبيين كرده‌اند . حال اگر ما نيز در اين بخش از روايت عنوان بصرى ، « طعام » را به « دانش » تفسير كنيم مى توانيم طبق اين روايت اين نتايج را برداشت كنيم :

--> ( 1 ) - كلينى ، محمد بن يعقوب ، الكافى جلد 1 ص 50 ح 8 . ( 2 ) - فرقان / 63 .