جمعى از نويسندگان
337
مجموعه مقالات برگزيده كنگره بزرگداشت آيت الله سيد على آقا قاضى (ره) (فارسى)
معرض خطر نابودى قرار دادهاند ، بر عموم مسلمين از عرب و ايرانى ، واجب است كه خود را براى عقب راندن كفار از ممالك اسلامى مهيا سازند و از بذل جان و مال در بيرون راندن نيروهاى ايتاليا از طرابلس غرب و اخراج قواى روس و انگليس از ايران هيچ فروگذار نكنند ، زيرا اين عمل از مهمترين فرايض اسلامى است تا به يارى خداوند دو مملكت اسلامى ، از تهاجم صليبىها محفوظ بمانند . » در سال 1332 ق / 1914 كه نيروهاى متفقين پس از شروع جنگ جهانى اول به دولت عثمانى اعلان جنگ نمودند ، آيت الله يزدى چند فتواى جهاد بر ضد متفقين صادر نمود . همچنين پس از آنكه نيروهاى انگليسى به جنوب عراق وارد شدند و بندر بصره را تصرف كردند ، وى بر ضد آنها و ديگر متجاوزان اروپايى به سرزمينهاى اسلامى ، اعلام جهاد نمود . در همين نبرد ، فرزند وى سيد محمد طباطبايى كه از فرماندهان جهادى بود به شهادت رسيد . 3 . شيخ فتح الله شريعت اصفهانى ( 1266 - 1339 ق ) ، معروف به شيخالشريعه ، از برجستهترين علما و مراجع تقليد مجاهد ايران بود . وى به عنوان مبارزه با استيلاى استعمار بر بازارهاى مسلمانان ، در 1315 ق فتواى تحريم خود را در خصوص استفاده نكردن از كالاهاى فرنگى صادر كرد . او رمز پيشرفت مسلمانان را در آشنايى با علوم و فنون جديد مىدانست از اين رو مدارس نوينى را كه در آنها علوم جديد اروپايى و زبانهاى فرانسه و انگليسى تدريس مىشد ، تأييد كرد و براى اداره آن هم « هيأت علمى » تشكيل داد . شيخالشريعه - همانند مراجع مشروطهخواه نجف - نظام مشروطيت ايران را تأييد كرد و از آن حمايت نمود و مردم ايران را به شركت در انتخابات و حفاظت از آن فراخواند . وى بر ضد استعمارگران ايتاليايى در حمله به ليبى ( از متصرفات عثمانى ) ، حمله متجاوزان روس به شمال ايران و كشتار آزاديخواهان در 1329 ق / 1911 ، حمله متفقين به عثمانى در 1332 ق / 1914 و نيز تجاوز نيروهاى انگليسى به عراق و اشغال بصره در 1338 ق / 1920 ، هشت فتواى جهاد صادر كرد كه در آن مسلمانان سراسر جهان اسلام را به مقاومت در برابر استعمارگران و بيرون راندن آنها از سرزمينهاى اسلامى و نفى و طرد هرگونه حاكميت سياسى ، نظامى ، اقتصادى و فرهنگى آنان فراخواند . اعلاميه جهادى او بر ضد متجاوزان ايتاليايى ، گواه روشن و آشكارى بر آگاهى كامل سياسى وى از شئون مختلف استعمار در سرزمينهاى اسلامى است . در اين اعلاميه ، شريعت اصفهانى خطاب به علما ، فرماندهان ، رؤساى قبايل ، بازرگانان بزرگ و همه مسلمانان جهان ، ده هدف عمده استعمار را در سرزمينهاى اسلامى بر مىشمرد :