فقط يك « منِ » تجريد شده - به اصطلاح آبستره - به دست ميآيد كه خودش را به طور دقيق نشان نمىدهد كه كيست ؟ بنابراين ، اگر چنين چيزى بود ، آقايان اكنون كتابها نوشته بودند كه » ما راه را پيدا كرديم ، شما چنين هستيد » . هنوز از اين نوشتهها بودند كه « ما راه را پيدا كرديم ، شما چنين هستيد » . هنوز از اين نوشته‌ها نديديم . تخليه اوهام و تخليه از تخيلات خوب است ، اما بحث اين است كه خود اسلام كه اين مطلب را تأكيد كرده ، به دنبال آن ، هدف را نيز معين كرده است ؛ حركت . حالا درك كرديد كه « من » چيست و چه قدرتهايى دارد ؟ من قدرت اكتشاف و تجسيم دارد . آيا ميدانيد قدرت چيست ؟ تعبير علامه جعفرى ( رحمه الله ) بيان رسا و كاملى است ؛ زيرا مكاتب عرفانى معاصر و نوپديد سرانجام به يك « منِ تجريد شده » ميرسند و انگيزهاى فراتر از خود و دريافتهاى نيروهاى درونى ندارند و حال آنكه اين معرفة النفس و تمركز اگر به مرحلههاى عالى شهود نرسد ، چه سودى دارد ؟ هدف بايد مقصدهاى عالى باشد كه همانا معرفة الرّب است و درك نياز و فقر انسان است كه بيشك ، انسان را به موجود بينياز ( خدا ) مىرساند . بايد توجه داشت كه هدف عرفان ، شهود خدا در تمام صحنههاى زندگى و احوال درون و بيرون است و عرفان ؛ يعنى خود را حاضر در محضر خدا ديدن و شناخت حضورى خدا و اسما ، صفات و افعال الهى . شادى ، نشاط ، آرامش و امثال آن از هدفهاى نهايى و غايى عرفان نيست و رسيدن به اين حضور و شهود الهى ، فقط از راه شناخت خدا و ياد وى محقق مىشود : « الَا بِذِكر اللهِ تَطمَئنُّ القُلُوبُ » . ( رعد : 13 ، 28 ) . شبه عرفانها نوعى تخدير پديد مىآورد و تخدير ، محصول فلج كردن عقل و ذهن است ، ولى آرامش ، مبناى عقلانى دارد . براستى ، استفاده از ماده‌هاى توهم‌زا در عرفان‌هايى از نوع غربى و استفاده از افراط در موسيقى و سكس كه در نوع شرقياش رواج دارد ، چه آرامشى دارد ؟ عبوديت و بندگى نه اباحهگرى راه رسيدن به قله توحيد بندگى و عبوديت است و مرحوم قاضى طباطبايى ، تأكيد ويژهاى بر روايت عنوان بصرى داشتند . نخستين دستور او به شاگردانش اين بود كه روايت عنوان بصرى را بنويسند و با خود نگه داشته و حداقل هفتهاى يكى دو بار آن را بخوانند ( روح مجرد ص 145 پاورقى ) . براى كنترل نفس اماره و خواستههاى نفسانى و شيطانى و غضبى كه از كينه ، حرص ، آز ، شهوت و خشم مايه مىگيرند ، برعمل كردن به اين روايت تاكيد ميورزيدند .