مرحوم علامه طباطبايى ( ق - ه ) در هر دو بعد عرفان ، هم نظرى و هم علمى خود را به مرحله كمال رسانيده بود و مرشد و خضر و راهبر آن مرحوم در اين وادى مرحوم حاج سيد ميرزا على آقا قاضى تبريزى ( ره ) مىباشد . رابطه عرفانى بين قاضى و علّامه و در ابتدا بيان مى گردد كه عالمان ربانى و عارفان صمدانى با الهام از قرآن مجيد و به پيروى از سيره و روش اهل بيت عصمت و طهارت ( عليهم السّلام ) از بين شاگردان خويش نفراتى برجسته را بر مى گزينند و عنايت و توجهى مخصوص به آنان مبذول مى دارند و آنان را در تحت تربيت و ارشادات خاص خويش قرار مى دهند و تا رسيدن به درجات اعلاى عرفان و قرب الهى به آنان يارى مى رسانند و در اين وادى يكى از موفق ترين عالمان و عارفان مرحوم آيت الله حاج سيد على آقا قاضى بوده است كه يكى از تربيت يافتگان و شاگردانِ سرشناس دوره دوم آموزش هاى عرفانى و سير و سلوك معنوىِ قاضى ، مرحوم حاج سيد محمد حسين طباطبائى مى باشد ، كه بيشترين داستان ها و حكايت ها درباره قاضى از مرحوم علامه نقل مىشود . « 1 » توصيه هاى قاضى به علامه 1 . از نفس خود غافل نشويد آيت الله امينى مى نويسد : مرحوم استاد علامه مى فرمودند : وقتى به نجف اشرف رسيديم لَدَى الْوُرود رو كردم به بارگاه اميرالمؤمنين ( عليه السّلام ) و عرض كردم : يا على من براى ادامه تحصيل به محضر شما شرفيات شده ام ولى نمى دانم چه روشى را پيش گيرم و چه برنامه اى را انتخاب كنم ، از شما مى خواهم كه در آنچه صلاح است مرا راهنمائى كنيد . در همان روزهاى اول قبل از اين كه در جلسه درسى شركت كرده باشم در منزل نشسته بودم و به آينده فكر مى كردم . ناگاه درب خانه را زدند ، درب را باز كردم ديدم يكى از علماء بزرگ است . سلام كرد و داخل منزل شد و خير مقدم گفت . چهره اى داشت بسيار جذّاب و نورانى ، با كمالِ صفا و صميميّت به گفتگو نشست و با من انس گرفت . در ضمن اشعارى برايم خواند و سخنانى بدين مضمون برايم گفت : كسى كه به قصد تحصيل به نجف مى آيد خوب است علاوه بر تحصيل به فكر تهذيب و تكميل نفس خويش نيز باشد و از نفس خود غافل نماند ، اين را فرمود و حركت كرد .

--> ( 1 ) - عطش ، صفحه 100 و 197 .