الهدى . آيت الله سيد حسين قاضى ، پدر آقاى قاضى در تبريز / آيت الله ميرزا محمد على قرابچه داغى در تبريز / و در عرفان شاگرد آقا سيد احمد كربلايى تهرانى از عارفان و اصل و از شاگردان برجسته ملا حسين‌قلى همدانى . كه ايشان در دروس خود از دوستان ميرزا جوادآقا ملكى تبريزى ، آقا سيد محمد سعيد محبوبى / حاج شيخ محمد بهارى . . . و ديگر شاگردان دوره‌اى از دوران مكتب ملاحسين قلى همدانى . در مورد آقا سيد احمد كربلايى در كتب رجال پيرامون شخصيت علمى و عملى ايشان مباحثى آمده است « 1 » و درباره مراجع و مدرسين حوزه تبريز ، نجف اشرف بايد رجوع به كتب رجال يا تك‌نگارىهايى كه پيرامون هر يك از مدرسين و مراجع تقليد نگاشته شده است . ورد به آن‌ها خود نياز به يك تحقيق و تحليل مستقل دارد . خاصه برخى از مراجع و مدرسان حوزه نجف كه در عرصه‌ى سياست ، تربيت طلاب ، مديريت حوزه نقش برجسته داشتند ، خاصه مراجع ثلاثه نجف در انقلاب مشروطيت : آيت الله آخوند ملا محمد كاظم خراسانى . آيت الله ميرزا حسين خليلى . آيت الله شيخ فتح‌الله شريعت . . . . آقا قاضى پس از سال‌ها در نجف اشرف به سال 1330 قمرى براى زيارت حرم شريف امام رضا ( ع ) به مشهد رضوى مشرف مىشوند . پس از آن مدت كوتاهى در تهران و مدتى در رى كنار حرم مطهر حضرت عبدالعظيم حسنى ( س ) ماندند . ولى از اين سفر ، ديدارها ، احياناً درس . . . گزارشى در دست نيست . پس از بازگشت به نجف اشرف به تدريس ، تربيت شاگردان پرداختند . خصوصا از سال 1333 تا 1366 سى و سه سال همواره مشغول : مطالعه ، تفكر ، زيارت ، سير و سلوك . . . بودند . خصوصا از سال 1347 ق در مدرسه قوام نجف حجره‌اى داشتند كه بيشتر براى تهجد و بعضا تدريس اخلاق ، عرفان و دروس ديگر و تربيت شاگردان استفاده مىكردند . آقا قاضى در چهارم ربيع‌الاول 1366 برابر با هفتم بهمن . . . . . . . . . . در نجف اشرف در سن 83 سالگى كه دو ماه و بيست و يك روز بايد به آن اضافه كرد در گذشت و مرحوم آيت الله سيد ابوالحسن اصفهانى نماز خواند و در وادى السلام در كنار پدرش دفن گرديد . « 2 » شخصيت آيت‌آلله قاضى در روايت ديگران علامه طباطبايى : ما هرچه داريم از « 3 » مرحوم قاضى داريم « 4 » آن چه علامه طباطبائى فيلسوف ، عارف ، انديشمند معاصر ، مفسر و آن و صاحب تفسير الميزان مىگويد ، اغراق نيست . و آنچه درباره آيت الله ميرزا على آقا قاضى گفته و نوشته شده در حقيقت بخشى از شخصيت ناشناخته آن عارف و اصل معاصر بوده ، چه در مكتب عرفانى ايشان ده‌ها مرجع تقليد ، فيلسوف ، فقيه ، محدث ، مفسر ، انديشمند تربيت يافته كه همگان معترف به تأثيرپذيرى علمى و عملى از ايشان است . خاصه آن كه مرحوم قاضى از مجتهدين

--> ( 1 ) - مردى از ملكوت / دكتر محمدباقر نجف زاده با فروش ؛ مهرتابان / آيت الله سيد محمدحسين تهرانى ، تاريخ حكماء و عرفا / استاد منوچهر صدوقى شما ، درياى عرفان هادى هاشميان ( 2 ) - رجوع شود به : مردى از ملكوت آيت الحق 2 جلد / سيد محمد حسن قاضى درياى عرفان هادى هاشميان ( 3 ) - مهرتابان / سيد محمدحسين حسينى تهرانى / قم / باقرالعلوم ، ص 16 ( 4 ) - همان