الشيخ محمد علي اسماعيل پور القمشهاى
6
رساله عمليه هداية المتقين (به انضمام رساله مضاربه و مسائل ديگر روز) (فارسى)
مسأله 10 - اگر در مسألهاى به فتواى مجتهدى عمل كند و بعد از مردن او در همان مسأله به فتواى مجتهد زنده رفتار نمايد دوباره نمىتواند آن را مطابق فتواى مرده عمل نمايد ، بلكه اگر مجتهد زنده فتوا ندهد و احتياط هم بنمايد بايد به احتياط زنده عمل كند و نمىتواند برگشت به فتواى مرده نمايد مگر اينكه احتياط مجتهد زنده به واسطه كم حوصلگى و كمى مجال فحص باشد كه در اين صورت مثل اين است كه در مسأله فتوا نداشته باشد بنابراين در اين صورت بايد رجوع به فتواى مجتهد زنده ديگر كه فالأعلم باشد نمايد و نمىتواند رجوع به فتواى مجتهد قبلى كه مرده است بنمايد . مسأله 11 - مسائلى را كه غالبا انسان به آن احتياج دارد واجب است ياد بگيرد . مسأله 12 - اگر براى انسان مسألهاى پيش آيد كه حكم آن را نمىداند ، چنانچه ممكن است بايد صبر كند تا فتواى مجتهد اعلم را بدست آورد ، و اگر ممكن نيست بايد به فتواى مجتهدى كه علم او از مجتهد اعلم كمتر و از مجتهدهاى ديگر بيشتر است عمل كند ، و يا اگر مىتواند از راه احتياط وظيفه خود را انجام دهد . مسأله 13 - اگر كسى فتواى مجتهدى را به ديگرى بگويد چنانچه فتواى آن مجتهد عوض شده لازم است به او خبر دهد كه فتوا عوض شده ، و اگر بعد از گفتن فتوا بفهمد اشتباه كرده نيز بايد به او خبر دهد و تأكيد آن بيشتر است و ياد دادن احكام به جاهل در هر صورت واجب است مگر آنكه ممكن نباشد يعنى زحمت آن زياد باشد كه بگويند حرجى است كه در اين صورت اعلام او واجب نيست و غالبا احكامى كه به طور عمومى بيان مىشود ، بيان تغيير و يا اشتباه براى اشخاص شنونده حرجى است نه براى عموم و بيان تغيير حكم و يا اشتباه ، بخصوص به عهده گويندگان مذهبى است . مسأله 14 - اگر مكلف مدتى اعمال خود را بدون تقليد انجام دهد در صورتى اعمال او صحيح است كه با فتواى مجتهدى كه وظيفهاش تقليد از او بوده يا با فتواى مجتهدى كه فعلا بايد از او تقليد كند مطابق باشد ، يا از راه ديگرى بفهمد كه به وظيفه واقعى خود رفتار كرده است .