الشيخ محمد علي اسماعيل پور القمشهاى
16
رساله مضاربه و احكام ربا و بانكها و اعتكاف و مسائل ديگر روز (فارسى)
فسخ كند عامل اجرت كارهاى مقدماتى را كه براى تجارت كرده و آن را به مراحل وقوع عقد رسانده بايد به حسب متعارف به او بدهند خصوصا در صورتى كه فسخ از طرف مالك باشد . بلى اگر شرط كنند كه تا مدتى فسخى كه جايز است خارجا انجام ندهند بايد به شرط خود وفا كنند و همچنين است اگر در ضمن عقد ديگرى كه لازم است شرط كنند كه مضاربه را به هم نزنند ، ولى اگر آن عقد جايز باشد و عقد را به هم بزند قهرا شرط در ضمن آن هم وجوب وفاء ندارد بنابراين اگر بخواهند مضاربه تا مدتى مثل عقد لازم باشد مىتوانند در ضمن عقد لازم ديگرى مثل عقد خريد و فروش چنين شرطى را بنمايند . مسئله 3 ر عقد مضاربه اگر سرمايه تلف شود و يا معاملات ضرر كنند چيزى بر عامل نيست و عامل فقط در سود شريك است ولى اگر در ضمن عقد مضاربه يا عقد ديگرى شرط كنند كه اگر سرمايه تلف شد و يا ضرر كرد عامل تمام سرمايه را از مال خودش بدهد صحيح است ، بنابراين در سرمايه گذارىهاى بانكى در ايران اسلامى كه اين شرط را مىكنند تا جلب اعتماد مراجعين را نسبت به سرمايه گذاشتن بنمايند اگر به اين طور است كه ذكر شد اشكال ندارد . مسئله 4 - اگر مالك با عامل شرط كرد كه اصلًا براى تجارت مسافرت نكند و يا به جاى مخصوصى سفر ننمايد ، يا فلان جنس را نخرد ، و يا