متوجه شد آيا بر او زن حرام ابدى مىشود يا خير ؟ جواب : ظاهر اين است كه چون اين شخص جاهل بوده عقد او باطل است ولى حرام ابدى نمىشود بايد از زن جدا شود و بجا آورد طواف نساء را خودش اگر ممكن است و اگر ممكن نيست نايب بگيرد و طواف نساء را براى او انجام دهند و بعد عقد جديد بخواند تا آن زن براى او حلال باشد چه قبلًا دخول حاصل شده باشد يا نشده باشد و اگر اولادى هم قبلًا پيدا شده حكم اولاد شبهه را دارد و در كتاب العروة الوثقى در باب نكاح اين قول را اقوى دانسته‌اند « 1 » . سؤال 140 . اگر كسى طواف نساء را شش شوط انجام داد و خيال كرد 7 شوط شد آيا كفاره دارد يا نه ؟ جواب : در فرض مذكور كفاره ندارد و بايد يك شوط باقيمانده را بجا آورد و اگر به وطن

--> ( 1 ) و خلاصه استدلال جمع بين رواياتى است كه در جواهر طبع جديد جلد 29 صفحات آخر آن نموده است كه اگر از روى علم و عمد محرم تزويج نموده زن براى او حرام ابدى مىشود و اگر از روى جهالت باشد حرام ابدى نمىشود و مطلقات تحريم را تقييد نموده به آنچه دلالت دارد بر تقييد به صورت علم و همچنين است آنچه در كتاب حج از جواهر جلد 18 صفحه 299 مىباشد چون عنوان محرم بر او صادق است اگرچه از خيلى چيزها كه بر محرم حرام بوده محلّ شده است و اين جاهل جاهل مقصر نيست چون اصلًا شك براى او پيش نيامده تا سؤال كند و بر فرض كه جاهل مقصر باشد مىشود از رواياتى كه راجع به محرم كه با اهلش مواقعه كرده و فرق بين جاهل و عالم گذاشته شده بگوييم تنقيح مناط مىشود و اينجا هم همين طور است بلكه در باب حج چون در عمر يك دفعه است مىشود گفت جاهلش با جاهاى ديگر تفاوت دارد و از اين جهت مقصر حساب نمىشود و قاصر است و روايات هم ممكن است براى همين جهت فرق گذاشته‌اند و يا اينكه مىگوييم نص دارد : « المحرم إذا تزوج و هو يعلم انه حرام عليه لم يحل له أبداً » و عنوان عالم بر جاهل صادق نيست چه جهلش از قصور باشد يا تقصير و ادعاى اجماع هم بر فرق بين صورت علم و جهل و عدم فرق بين صورت دخول بعد از تزويج و عدم دخول نيز در جواهر مذكور است مراجعه شود براى زيادى بصيرت واللّه العالم .