با عنايت به اينكه در عصر حاضر كه مشاغل متحول و دگرگون شده است اشخاصى كه دچار آسيب ديدگى در ناحيه انگشتان شده‌اند و داراى مشاغلى چون جراحى و خطاطى و . . . هستند اظهار مىدارند صدمه وارده به شغل آنها آسيب جدى رسانده است بفرماييد : الف - آيا مىتوان گفت تفاوت مطرح در معتبره ظريف ميان ابهام و ساير انگشتان به خاطر تفاوت در ميزان كارآيى آنهاست ؟ ب - بر اين اساس آيا مىتوان از انگشت ابهام الغاء خصوصيت كرد و اين تفاوت را در مورد ساير انگشتان نيز تعميم داد ؟ يعنى نسبت به خسارت وارده بر انگشتان با توجه به اهميت شغل و ارزش هر انگشت عمل كنيم و به تعيين ديه و خسارات وارده بپردازيم ؟ جواب : اولًا بر فرضى كه تفاوتى بين انگشتان در مقدار ديه باشد از آن تعدى نمىتوان كرد و احتمال اينكه تفاوت بين ابهام و غير آن به خاطر كارآيى بيشتر باشد علت حكم به دست نمىآيد و ثانياً تفاوتى بين انگشتان در مقدار ديه نيست چون همين طور كه ذكر شده مشهور علماى شيعه و عامه « 1 » بر عدم تفاوت است و ادعاى شيخ بزرگوار در خلاف اجماع بر تفاوت را با بيان شخص ايشان اختلاف اقوال را معلوم الحال است و تسامحى است در تعبير بحسب اصطلاح ايشان در خيلى از موارد و اما اين كه فرموده‌ايد در مبسوط « 2 » از آن به روايت اكثر اصحاب ياد مىفرمايند عبارت مبسوط بخصوص اين روايت تصريح نكرده و در اينكه مراد ايشان از روايت همان روايت معصوم ( ع ) باشد نيز تأمل هست ممكن است مراد ايشان فتاواى عده‌اى باشد . و اما مخالفت با عامه در اين گونه مورد كه مشهور علماى شيعه و سنّى بر وفق روايات

--> ( 1 ) فى مغنى ابن قدامة ج 8 قول بعشر لكل اصبع قول عامة اهل العلم منهم عمر و على و ابن عباس به قال مسروق و عروة و مكحول الشعبى عبدالله بن معقل ثورى او الأوزاعى و مالك و شافعى و ابو ثور و أصحاب الرأى و أصحاب الحديث و رواية فى مخالفة عمر و عدل عنه . ( 2 ) فى المبسوط ، ج 7 ، ص 143 قال و روى اكثر اصحابنا ان فى الابهام ثلث الدية