بِهِ » . « 1 » در ادامه خطبه شقشقيه آمده‌است : تا اينكه سوّمى ( عثمان ) به پا خواست ، او چون شتر پرخور دوطرفش باد كرد و همانند بهائم شغل او خوردن و سرگين انداختن بود . اولاد پدرانش ( بنىاميه ) با وى همدست شدند ، همچون شتر كه با تمام ميل گياه بهار را مىخورد ، بيت‌المال را مىخوردند . تا اينكه بافته‌هايش پنبه شد و ريسمان بافته‌اش بازگرديد ، رفتارش موجب قتل او گشت ( او در پى 11 سال و 11 ماه خلافت به قتل رسيد ) و پرى شكم او را برو انداخت . امام عليه السلام در خطبه 30 علّت اساسى كشته شدن عثمان به دست گروهى از مردم دور و نزديك را چنين تحليل مىفرمايند : « وانَا جامِعُ لَكُم امْرَهُ ، إسْتَأْثَرَ فَاساءَ الاثَرَةَ ، وَجَزَعْتُمْ فَاسَأْتُمُ الجَزَعَ وَللَّهِ حُكْمٌ واقِعٌ فِى الْمُسْتَأْثِرِ وَالْجازِعِ » . من جريان عثمان را براى شما به صورت خلاصه بيان مىكنم ، عثمان استبداد ورزيد و چه بد استبدادى ؛ و شما بىتابى كرديد چه بد بىتابىئى ؛ و خداوند را حكمى است درباره مستبد و بىتاب . نكات منفى خلافت عثمان كه باعث هجوم عمومى از سراسر امپراطورى اسلامى عليه وى شد ، بسيار زياد است . اين ويژگىهاى منفى را مىتوان در عناوين ذيل خلاصه كرد . 1 - تصرف در بيت‌المال او در بيت‌المال مسلمين هرآن گونه كه مىخواست تصرف مىكرد . وسعت دخالت او در اموال عمومى به حدى است كه گويا آن را ملك طلق خويش

--> ( 1 ) - نهج‌البلاغه ، خطبه 172 .