الشيخ علي المشكيني
123
گفتارها و نوشتارها در نشريات و مقدمه كتاب ها (فارسى)
« وَ مَا يُدْرِيكَ لَعَلَّهُ يَزَّكَّى * أَوْ يَذَّكَّرُ فَتَنْفَعَهُ الذِّكْرَى * أَمَّا مَنِ اسْتَغْنَى * فَأَنْتَ لَهُ تَصَدَّى * وَ مَا عَلَيْكَ أَلَّا يَزَّكَّى * وَ أَمَّا مَنْ جَاءَكَ يَسْعَى » ؛ « 1 » و تو چه دانى ، شايد او به پاكى گرايد ، يا پند پذيرد و اندرز سودش دهد . امّا آن كس كه خود را بىنياز مىپندارد ، تو به دو مىپردازى . اين دو جمله خيلى قابل توجه است : « أَمَّا مَنِ اسْتَغْنَى * فَأَنْتَ لَهُ تَصَدَّى » . گفتهاند اين خطاب به پيغمبر گرامى است و خداوند او را دارد توبيخ مىكند ، ولى اغلب مفسرين ما ، مفسرين اماميه قايلاند كه شخصى بود از ياران پيغمبر و از اصحاب آن حضرت كه در جمعشان بود ، خطاب مال اوست . بالاخره خطاب اين است : « عَبَسَ وَ تَوَلَّى » دنبالش مىفرمايد كه : « أَمَّا مَنِ اسْتَغْنَى * فَأَنْتَ لَهُ تَصَدَّى » . اما كسى كه مستغنى است ، ثروتمند است ، پولدار است ، « فَأَنْتَ لَهُ تَصَدَّى » » ؛ تو با او گرم مىگيرى ، به او مىرسى « تصدى » متصدى كارش مىشود . « أَمَّا مَنِ اسْتَغْنَى » آن هم نمىگويد . « أَمَّا مَنِ اسْتَغْنَى » تمام اغنيا ، اينها ادعاى غنا مىكنند ، در واقع همه گدا هستند . « أَمَّا مَنِ اسْتَغْنَى * فَأَنْتَ لَهُ تَصَدَّى » . پيامبر به اين مرد بگو تا با او گرم مىگيرى ، با او بلند مىشوى ، سلامى ، مصافحهاى و امثال اينها . « وَ أَمَّا مَنْ جَاءَكَ يَسْعَى * وَ هُوَ يَخْشَى * فَأَنْتَ عَنْهُ تَلَهَّى » ؛ « 2 » و امّا آن كس كه شتابان پيش تو آمد ، در حالى كه [ از خدا ] مىترسيد ، تو از او به ديگران مىپردازى . اين نكته بزرگى است . اين از آن آيههاست كه اگر با آب طلا بنويسيم و هميشه مطالعه كنيم ، ارزش دارد : « وَ أَمَّا مَنْ جَاءَكَ يَسْعَى * وَ هُوَ يَخْشَى » .
--> ( 1 ) سورهء عبس ، آيهء 3 - 8 . ( 2 ) سورهء عبس ، آيهء 8 - 10 .