الشيخ علي المشكيني

46

نوشتارهاى فقهى (فارسى)

دليل مطلب ، امور زير است : 1 . لازمهء تعيين شخصى براى رهبرى و هدايت جامعه آن است كه از كلّيّهء علوم مربوطه و مورد نياز آنان ، آگاه باشد . 2 . قرآن مجيد ، به خاندان آنان نزول يافته و طبعاً و طبق آنچه خود بيان داشته‌اند ، به همهء مفاهيم آن ، عالم بوده‌اند . و بىترديد ، دايرهء علوم و معارف گوناگون قرآن ، اوسع از مدّعاى فوق است . 3 . اخبارى متواتر دالّ بر مطلب كه در كتب مبسوطه وارد شده ، نظير كلام امام صادق عليه السلام : « لَا يَحْتَجُّ اللَّهُ عَلى خَلْقِهِ بِحُجَّةٍ لَايَكُونُ عِنْدَهُ كُلُّ مَا يَحْتَاجُونَ إِلَيْهِ » ؛ « 1 » خداوند ، حجّتى را كه در نزد او آنچه مردم بدان نياز دارند ، دارا نباشد ، مسئول خلق قرار نمىدهد . پيامبر و امامان به نحو وسيعى ، واجد علم غيب بوده‌اند مسئلهء 28 . مقتضاى ادلّهء باب دربارهء علم پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله و امامان دوازده‌گانه عليهم السلام در غير مورد مسئلهء سابق - يعنى : در غير احكام شرعى اصولى و فروعى - بلكه در جهت و بُعدى كه به نام « علم غيب » خوانده مىشود ، اين است كه : آنان به وراثت معارف وحى شده از پيامبر اسلام و به وسيلهء الهام از پروردگار - و نه به نحو استقلال - به طور وسيعى ، علم به غيب داشته‌اند . مدّعاى فوق ، پس از بررسى معجزات و خبر دادن از غيب كه در مواردى زيادى از آنان صادر شده - گرچه غالباً در مورد تثبيت پايه‌هاى امامتشان بوده - به وضوح روشن مىشود . امامان ما نيز همانند پيامبران ، در ابعاد مختلف ، معصوم بوده‌اند مسئلهء 29 . مقتضاى ادلّهء قطعى اين است كه : امامان دوازده‌گانه - يعنى : جانشينان منصوصِ منصوبِ پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله - معصوم‌اند . بدين معنا كه : به مانند انبياى عظام ، در مرحلهء دريافت احكام از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و از يكديگر ، و در مرحلهء بيان و ابلاغ احكام ،

--> ( 1 ) . الكافي ، ج 1 ، ص 262 ، ح 5 ؛ بصائر الدرجات ، ص 143 ، ح 3 ؛ الأمالي طوسى ، ص 46 ، مجلس 2 ، ح 55 .